Backbencher. Vredesduiven gespot boven Korea

De leiders van Noord- en Zuid-Korea, Kim Jong-un en Moon Jae-in, hesbben van hun topontmoeting een feestje gemaakt. De ‘historische’ momenten waren bijna niet te tellen: de eerste stap van een Noord-Koreaanse leider op Zuid-Koreaans grondgebied, een historische handdruk, een plechtige vredesverklaring, een belofte om te werken aan een ‘nucleair vrij Korea’, en dat alles ook nog bekroond met het planten van een ‘vredesboom’.  Vijf en zestig jaar na het einde van een gruwelijke burgeroorlog (1950-1953) met miljoenen slachtoffers, maakt de vredesduif nu een rondje boven het Koreaanse schiereiland.

Of zij er ooit zal neerstrijken hangt af van wat er de komende maanden gebeurt. Plechtige verklaringen en symbolische gebaren zijn één ding, de realisering van al die mooie voornemens is van een heel ander kaliber. Dat is precisiewerk, omzichtig vijlen en schaven waarbij van alles mis kan gaan. Komt nog bij dat de Korea’s de zaak niet eens in eigen hand hebben. Hun belangrijkste bondgenoten kijken over de schouders mee, de VS bij Zuid-Korea en China bij het Noorden.

En dan zit er nog een andere belangrijke, ongewenste, deelnemer aan tafel. Het wederzijdse wantrouwen is in die 65 jaar zo vetgemest dat hij moeilijk van zijn plaats zal komen.

De vraag waarom het draait is natuurlijk: hoe serieus is Kim? Er zijn sinds de eeuwwisseling twee eerdere inter-Koreaanse topontmoetingen geweest, in 2000 en 2007. Die werden net als nu met veel fanfare en hosanna begeleid, de historische ogenblikken en plechtige verklaringen waren niet van de lucht, en eindigden in de ontnuchterende vaststelling dat de Noord-Koreanen zich meestal niet aan de afspraken hielden.

Dat betekent uiteraard niet automatisch dat het nu weer zal gebeuren. De situatie is sindsdien ingrijpend veranderd. De belangrijkste verandering is dat Noord-Korea nu een kernmacht is met raketten die het vasteland van de VS zouden kunnen bereiken. Dat is een troef die Kims positie zonder meer heeft versterkt.

Daar tegenover staat een tweede verandering. De economische sancties die het afgelopen jaar zijn opgevoerd, lijken het regime in Pyongynang nu echt pijn te doen. Vooral dankzij de Chinezen die het wurgkoord met een olieboycot extra hebben aangetrokken, zou de Noord-Koreaanse economie nu naar adem snakken. Zeker weten doen we dat niet, het regime van Kim blijft in veel opzichten een ‘black box’, maar het is wel zeer waarschijnlijk, aldus de experts.

De derde verandering zit in het Witte Huis in Washington. Het is niet uit te sluiten dat de onvoorspelbaarheid van president Donald Trump Kim met zijn briesende getwitter de stuipen op het lijf heeft gejaagd. Het ‘raket-mannetje’ (Kim) moest weten dat hij ‘te vuur en te zwaard’ bestreden zal worden als hij niet inbindt. Ter voorkoming van misverstanden meldde Trump ook nog dat zijn ‘atoomknop veel groter is’ dan die van Kim.

Peter van Nuijsenburg, Vredesduiven Korea

Die veranderingen in het diplomatieke krachtenveld zouden de plotselinge koerswijziging van Kim kunnen verklaren.  Het afgelopen najaar werd nog gevreesd voor een, potentieel nucleair, conflict en rond de jaarswisseling klonken er opeens verzoenende geluiden met als hoogtepunt vorige maand een uitnodiging aan Trump voor een top. Die top zou in mei of juni kunnen plaatsvinden. Of ze daadwerkelijk doorgaat, staat nog te bezien. Dat weet je natuurlijk nooit met twee van die onberekenbare figuren. De voorbereidingen zijn in elk geval in volle gang.

Mocht deze met recht historische top, de eerste tussen een Amerikaanse president en een Noord-Koreaanse dictator, plaatsvinden is het nucleaire arsenaal van Pyongyang het grote, alles beheersende thema.

Kim heeft al aangeboden het testen van atoombommen en ballistische raketten stop te zetten. Het testprogramma was afgerond, aldus de Noord-Koreaanse staatsmedia. Dat leek mooier dan het was. Uit Chinese satelietfoto’s zou blijken dat de plek voor de proeven grotendeels is ingestort. Er kan daar dus niet langer getest worden.

Dan komen we bij de absolute hamvraag: is Kim serieus bereid zijn kernwapens op te geven? Dat gelooft niemand. Het arsenaal is zoals je overal uit ten treure kan horen zijn ‘levensverzekering’. Kim heeft ongetwijfeld het lot van de collega’s Saddam Hoessein van Irak en Moammar Gaddafi van Libië voor ogen die het niet hebben, respectievelijk opgeven van kernwapens met hun ondergang en dood hebben moeten bekopen.

Sceptici menen dat Kim vooral tijd wil winnen en Trump aan het lijntje wil houden. Hij kan de toch al ingewikkelde ontwapeningsonderhandelingen rekken en compliceren door de afbouw van de sancties er mee te verbinden. Daar gaat zoveel tijd inzitten dat hij intussen in het geheim verder kan werken aan zijn nucleaire programma. Die topontmoetingen zijn aardig, vooral uit pr-oogpunt, maar het risico is levensgroot dat ze vooral afleidingsmanoeuvres zijn.

Dat is ook al eerder vertoond, 10 jaar geleden tijdens onderhandelingen met de VS, China, Rusland, Japan en Zuid-Korea over de Noord-Koreaanse nucleaire ambities. Daar werd eindeloos gesteggeld en gesjaggerd en uiteindelijk niets bereikt. Het gaf Pyongyang alleen de tijd en de ruimte zich verder te bewapenen.

Het moet dus niemand verbazen als de vredesduif tenslotte toch maar besluit niet te landen.

 

 

Deze pagina delen

  • Delen op Facebook
  • Delen op Twitter
  • Delen op LinkedIn
  • Delen op Google+
 

Lees ookgerelateerde berichten

Eén reactie

  1. Prima verhaal, zo is het. En ik heb medelijden met die arme, vergeten, gehersenspoelde en onderdrukte Noord-Koreanen.

Reageer

E-mail (wordt niet gepubliceerd)