Thailand’s giftige erfenis

Agent Orange ontbladert nog steeds

Amdré van Leijen, Agent Orange, Monsanto, Hua Hin

Vietnam

Op het buitenterrein van het War Remnants Museum in Ho Chi Minh City (Vietnam) staat een gevechtsvliegtuig, een Northrop F5-c. Het groen-grijs-gele vlekkenpatroon is bedoeld om het vliegtuig aan het zicht van de vijand te onttrekken, maar in deze omgeving is het daardoor juist een opvallende verschijning. Alsof het bewerkt is door een Cobra-schilder. “U.S.A. Air Force” staat op de zijkant. Buitgemaakt tijdens de Vietnamoorlog. Een doodgeslagen wesp, opgezet door een Vietnamese entomoloog en in de vitrine gezet.

Buiten is het vrolijkheid alom in het War Remnants Museum. Dat verandert zodra we naar binnengaan. Want daar kun je zien hoe de gevangenen gemarteld werden in de tiger cages, hoe ze ter dood werden gebracht door een guillotine en wat de gevolgen waren van Agent Orange, het spulletje waarmee de Amerikanen het oerwoud ontbladerden.

Foto’s van misvormde kinderlichamen trekken in al hun naargeestigheid voorbij met als dieptepunt drie foetussen op sterk water, waarvan je blij moet zijn dat ze nooit geboren zijn. Gedrochten zou ik ze willen noemen, ware het niet dat ik hun menselijk natuur daarmee nog meer onteer.

Wist Monsanto dan niet wat de neveneffecten zijn van hun ontbladeringsmiddel? Dat het schadelijke mutaties in het genoom veroorzaakt? Dat daardoor ernstig gehandicapte kinderen worden geboren?

Amdré van Leijen, Agent Orange, Monsanto, Hua Hin

Kende John F. Kennedy het Protocol van Genève uit 1925 dan niet, toen hij op 12 april 1961 toestemming gaf om Agent Orange in Vietnam te gebruiken? Het protocol, dat het gebruik van chemische en biologische wapens verbiedt. Is Agent Orange dan geen chemisch wapen, maar slechts een onschuldig ontbladeringsmiddel?

Wist Richard Nixon dan niet welke aandoeningen je kan krijgen van Agent Orange, toen hij op 26 november 1971 toestemming gaf om door te gaan met het gebruik van het spul? Aandoeningen als longkanker, huidziekten, multipel myeloom, ischemische hartklachten, de ziekte van Hodgkin, non-Hodgkin, Parkinson, bindweefsel sarcoom, leukemie, om er maar een paar te noemen.

En nog steeds bestookt Monsanto, het machtige Amerikaanse bedrijf, de wereld met zijn giftige chemicaliën. Met Roundup, dat alles doodt wat u niet welgevallig is: van onkruid tot uw medemens. Weet de Europese Commissie, die het middel voor nog eens vijf jaar heeft toegestaan, dat dan niet?

Amdré van Leijen, Agent Orange, Monsanto, Hua Hin

In stilte verlaat ik het gebouw. De beelden van de misvormde kinderen zingen rond in mijn oogzenuwen. Twee kortgerokte Aziatische meisjes poseren bij het gevechtsvliegtuig. Ze maken een V-teken. Nu maken Aziatische meisjes wel vaker het V-teken. Of ze nu de was ophangen of loempiaatjes eten met een hete chilisaus. Zodra iemand met een camera in beeld komt, maken Aziatische meisjes een V-teken. Het is een geconditioneerde reflex. Want wat weten zij van Sir Winston Churchill? Dat hij zulke dikke sigaren rookte, dat zijn vingers geheel vergroeiden in een eeuwig durende V-stand?

Tussen de rondzingende beelden van voor het oog hangende vleeslappen, starende ogen in punthoofden, stompjes in plaats van armen, beelden die eerder doen denken aan bidsprinkhanen dan aan menselijke wezens, klinkt een ander liedje.

Op een van de foto’s zie ik vaten liggen, waarin Agent Orange werd vervoerd. ‘Hua Hin, Thailand’, staat erbij. Volgens de begeleidende tekst werd Agent Orange vanuit vliegvelden in Thailand aangevoerd. Sommige vaten lekten. De gevolgen zijn nog steeds rond het vliegveld van Hua Hin te zien. Er wil niets meer groeien, staat op dat bordje. Hua Hin, daar woon ik, realiseer ik me.

Thailand

Terug in Thailand ga ik op onderzoek uit. Achter het vliegveld ligt een militair terrein. Via een slagboom kom je er binnen. Er is een druk bezet restaurant, waar je diverse soorten vis en schaaldieren kan eten. Op het strand staan een paar idyllische open houten huisjes, waar je je eten geserveerd krijgt.

Amdré van Leijen, Agent Orange, Monsanto, Hua Hin

Op onze Honda Click rijden Linda en ik het gebied rond. Het terrein rond de startbaan vertoont inderdaad lege plekken (zie luchtfoto). Dat hoeft niet per se op Agent Orange te wijzen, vinden we. Rondom elke startbaan is het kaal.
Thuis gekomen, probeer ik het uit te zoeken op internet. Maar nergens wordt gerept over de aanwezigheid van Agent Orange op het vliegveld van Hua Hin.

Inmiddels is het een paar jaar verder en wonen we weer in Nederland. Op het moment dat ik dit schrijf, sneeuwt het. De planten op ons balkon liggen onder een flink pak sneeuw. Een ekster en twee kauwtjes zijn afgekomen op de stukjes appel die ik vanmorgen voor ze heb neergelegd. Ik heb me voorgenomen de zaak toch nog eens te onderzoeken. En wat blijkt? Het internet staat vol met verhalen over Agent Orange in Thailand. Dat komt waarschijnlijk doordat veteranen die tijdens de Vietnamoorlog in Thailand gestationeerd waren, alsnog een uitkering willen hebben (zie link 1: Brief van een veteraan aan Obama van 14 september 2016).

De veteranen die in Vietnam zelf zaten, hebben wel een uitkering gekregen, als ze maar konden aantonen dat ze met Agent Orange in contact waren gekomen en daaraan fysieke klachten hadden overgehouden. John Kerry (toen nog senator) heeft daarvoor gezorgd (hetgeen hem niet in dank is afgenomen door Vietnamezen, die helemaal niets kregen). De Amerikaanse veteranen die in Thailand zaten, kregen geen uitkering om de simpele reden dat er geen Agent Orange in Thailand was gebruikt. Zei de Amerikaanse overheid. Dat veranderde, toen op 19 maart 1998 tijdens werkzaamheden aan het eind van de startbaan van vliegveld Bo Fai in Hua Hin plotseling een aantal vaten met Agent Orange opdoken.

Niets aan de hand, meldde de Thaise overheid en het Pollution Control Department in koor. Want het was geen Agent Orange, maar gewoon een oplosmiddel voor verf. Thaise humor. Maar toen uit Amerikaans/Canadees onderzoek bleek dat het toch Agent Orange was, was er toch wel een beetje een probleem. Gelukkig kwam staatssecretaris van wetenschap Sirithan Pairoj-Boriboon met de geruststellende mededeling dat Agent Orange niet gevaarlijk was.

Supavit Piamphongsant, inspecteur bij het ministerie, zwakte dat wat af. Agent Orange was misschien wel gevaarlijk, maar in Hua Hin was de concentratie binnen aanvaardbare normen, ook al was dat 50 maal de concentratie die in de VS is toegestaan. En ook al is er volgens het Amerikaanse Environment Protection Agency helemaal geen veilige ondergrens voor Agent Orange. Trouwens expats en toeristen hoefden zich al helemaal niet ongerust te maken, want volgens de Tourism Authority of Thailand (TAT) ‘was de grond niet zo vies als sommige mensen dachten’.

Amdré van Leijen, Agent Orange, Monsanto, Hua Hin

Voor de zekerheid wilde Thailand toch maar het gif verwijderen en daarvoor moesten de VS dokken. $460.000 wilden de Thais hebben. Ze kregen $108.000. Met dat geld hebben de Thais het goedje gedumpt op een vuilnisbelt en afgedekt met klei in de buurt van het vliegveld. Weliswaar niet de beste methode, maar wel lekker goedkoop. Verbranding bij 1000 oC, wat eigenlijk zou moeten, zou onbetaalbaar worden.

Intussen roeren de veteranen zich steeds meer. Er is een geheim rapport op straat komen te liggen, waaruit blijkt dat de Amerikanen wel degelijk Agent Orange hebben gebruikt in Thailand (zie link 2: Het Checo-rapport). Volgens Somehit Ponpangan, verbonden aan de gerenommeerde Kasetsart Universiteit in Bangkok, is het aantal geboorte-afwijkingen in Thailand daardoor hoger dan normaal. In de omgeving van Hua Hin is het aantal kinderen met kanker groter dan in de rest van het land. Dorpelingen in de omgeving van Hua Hin klaagden over zieke waterbuffels. Soms vielen ze dood neer, nadat ze water hadden gedronken uit een lokaal slootje.

Amdré van Leijen, Agent Orange, Monsanto, Hua Hin

De oorlog in Vietnam duurde van 1955 tot 1975. Dat is lang geleden. Je mag hopen dat gifstoffen na zo lange tijd wel uit de bodem verdwenen zijn. Echter Agent Orange is een persistente stof. Dat wil zeggen dat er geen organismen zijn, die de stof kunnen afbreken. De halfwaardetijd in oppervlaktegrond is 9 -15 jaar, onder de grond is die 25 tot 100 jaar. (De halfwaardetijd is de tijd waarna van de oorspronkelijke hoeveelheid stof nog de helft over is.) Dat betekent dat de stof nog steeds in Hua Hin aanwezig moet zijn.

Bovendien is er sprake van bio-accumulatie. Dat wil zeggen dat de stof zich ophoopt in de voedselketen. Dieren die aan het eind van de voedselketen staan, roofdieren dus, krijgen daardoor de hoogste concentraties binnen.

Ook wij staan aan het eind van de voedselketen. Baby’s ondervinden nog meer het effect van gifstoffen, wanneer ze borstvoeding krijgen. Voeg daarbij dat Pran Buri, het gebied waar Hua Hin ligt, een landbouwgebied is en je kunt op je vingers natellen welke risico’s de bevolking loopt.

Hoe het in de rest van Thailand is gesteld, is niet bekend. Het Amerikaanse leger had op diverse plaatsen militaire bases en aangenomen mag worden dat Hua Hin niet de enige plaats is, waar Agent Orange is gebruikt (zie link 2: Het Checo-rapport).

Vandaag de dag hoor je nooit wat over schadelijke effecten van Agent Orange in Thailand. Het zal vast allemaal best wel meevallen. Lust u nog peultjes?

 

Link 1: Brief aan VP Biden c.q. Obama van een veteraan (14/9/2016) die in Thailand werkte.
http://tlc-brotherhood.com/Forum/index.php?topic=7671.0

Link 2: Het Checo-rapport:
http://3mc77e18jo7n1uk8m71my8ml.wpengine.netdna-cdn.com/wp-content/uploads/2013/12/Project-CHECO-Report.pdf

Nog meer weten?

Over vervuiling van het vliegveld in Hua Hin:
http://www.huahinforum.com/viewtopic.php?t=20580

Over het doodzwijgen van de Thai etc.:
http://www.frangipani.com/wordpress/us-chemical-weapons-testing-scandal-in-thailand/#.WipS80qnGM9

Memorandum Us army: we hebben geen dioxine gebruikt (2015)
http://www.veteranlawyer.com/library/memorandum.pdf

Herbiciden gebruikt rond bases:
https://en.wikipedia.org/wiki/Agent_Orange#Thailand

Veteranen kunnen tegemoetkoming krijgen (2017):
https://freedomdaily.com/attention-thailand-vets-you-may-also-have-been-exposed-to-agent-orange/

Gevolgen voor Hua Hin van Agent Orange:
https://books.google.nl/books?id=uZkYN7DzjlwC&pg=PA212&lpg=PA212&dq=agent+orange+hua+hin&source=bl&ots=9owEPf5oDU&sig=0OfQbf4U3pDqc9I4OMM8IXDIEO4&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwio4dOl__nXAhWO3KQKHaACC8cQ6AEIdTAO#v=onepage&q=agent%20orange%20hua%20hin&f=false

Brief van een echtgenote van een veteraan:
http://www.veteransvoteyourcause.com/files/RITALETTER.pdf

https://books.google.nl/books?id=CxCW-db2VVoC&pg=PT264&lpg=PT264&dq=agent+orange+hua+hin&source=bl&ots=1FGKLeIVv3&sig=wYCS9Y33sS_ymzRUOMHSwH3u0Is&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjs2aDvivrXAhWC3KQKHe8EAFY4ChDoAQg-MAA#v=onepage&q=agent%20orange%20hua%20hin&f=false

Over het gebruik van herbiciden in Thailand:
http://veteransinfo.tripod.com/AO%20Thailand%20and%20Laos/herbicide.pdf

https://newint.org/features/1999/11/05/update 

Over de vernietiging van Agent Orange:
https://books.google.nl/books?id=1iCHpk2fZksC&pg=PA142&lpg=PA142&dq=remove+agent+orange+techniques&source=bl&ots=Cyn1txx7aF&sig=MwGQ1V2GJ0oyD7gGlOr9C_gWU44&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjK_8WOwfrXAhXSpqQKHfqbByAQ6AEIOTAD#v=onepage&q=remove%20agent%20orange%20techniques&f=false

https://www.newscientist.com/article/dn22169-us-to-help-clean-up-agent-orange-from-vietnamese-site/

Feiten van Greenpeace over Agent Orange in Hua Hin:
http://www.greenpeace.org/international/Global/international/planet-2/report/1999/8/opening-pandora-s-box-a-cata.pdf

André van Leijen
Over André van Leijen 140 Artikelen
André van Leijen (1947), bioloog en vader van een dochter en een zoon, heeft les gegeven aan de Hogeschool Rotterdam en aan een middelbare school in Spijkenisse en in Vlaardingen. Hij ontwikkelde er lesmateriaal voor de natuurwetenschappelijke vakken en publiceerde in diverse bladen. Na zijn pensionering reisde hij met zijn Slowaakse vrouw twee jaar over de wereld, van Spitsbergen tot aan Kaap de Goede Hoop en van Vuurland tot het uiterste noorden van Canada. Daarna streken ze neer in Thailand en vervolgens in Schiedam. Van deze thuisbasis willen ze de wereld verder verkennen. Intussen werkt hij aan een boek.

6 Comments

    • Hallo Paul,
      Dat klopt wat je zegt en volgens mijn documentatie is het heel goed mogelijk dat ook hier Agent Orange is gebruikt, hetzij om te experimenteren, hetzij om het oerwoud rond de vliegvelden te ontbladeren, zodat de ‘communisten’ de basis niet konden benaderen.
      Overigens zie ik dat wij naamgenoten zijn. Wellicht zijn wij familie?

  1. Wat een verschrikkelijk en triest verhaal. Uitstekend gedocumenteerd ook. Ik las het verhaal van Greenpeace, al die tientallen plekken waar het vergif werd gedumpt. En de proeven met Agent Orange in de buurt van Hua Hin.
    Soms verlies ik het geloof in de eerlijkheid en compassie van de mensheid of moet ik zeggen in die van de leiders, de elite?
    Ik ben toch heel blij dat je dit verhaal hebt opgeschreven. Het moet je veel speurwerk en tijd hebben gekost waarvoor mijn oprechte dank.

  2. Bij het lezen van je verhaal ervaar ik dezelfde ontsteltenis als in de zestiger jaren, nadat ik in het filmhuis een film had gezien met mismaakte kinderen ten gevolge van Agent Orange. America’s curse.

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*