Thailand. Wonderwet en satire begeleiden verkiezingsspel junta

Hans Geleijnse, Wonderwet, Satire, Uitstel verkiezingen

Een verrassing kun je het nauwelijks noemen. De als een snoepje aan de Thai (en de buitenwacht) voorgehouden ‘vrije verkiezingen’, te houden in november dit jaar, worden uitgesteld. Tot ergens in februari 2019,

Sinds de staatsgreep van mei 2014 is de uitstelmanoeuvre een keer of vier gemaakt maar ditmaal gebeurt het op een manier die bedacht moet zijn door liefhebbers van politieke satire. Het uitstel komt er op basis van een door het junta-parlement, de Nationale Wetgevende Vergadering, vorige week aangenomen wet. In de Thaise pers wordt dit parlementaire hoogstandje  ‘de wonderwet’ genoemd.

De satire. Premier-generaal Prayuth had met het besluit van zijn parlement helemaal niets van doen. Dit is hun besluit, ik treed niet in hun bevoegdheden, was zijn boodschap. Kan het democratischer? Maar twee van zijn vice-premiers hebben de wonderwet inmiddels omarmd. De generaals kunnen niet anders. Het parlement heeft immers gesproken. Je moet nooit iets uitsluiten, maar het lijkt niet echt logisch dat premier-generaal Prayuth zowel het parlement als zijn collega’s verrast met de mededeling: de verkiezingen worden als door mij beloofd in november dit jaar gehouden.

Nog een satirisch element. Er was geen exacte datum bepaald voor de verkiezingen in november dit jaar. De wonderwet bepaalt op precies negentig dagen. Bij dit telwerk is niet aangegeven waar men begint, dus ligt ook de einddatum niet vast. Begin november wordt begin februari? Of wordt het eind februari?

Satirisch element drie. Volgens critici van de junta zouden de verkiezingen niet vrij te zijn – o.a. door een verbod op politieke partijen. Uitstel van nepverkiezingen, daar zou je je niet over hoeven op te winden. Het tegendeel is het geval. Zo werd er ondanks het geldende samenscholingsverbod zaterdag door een honderdtal pro-democratie activisten in Bangkok gedemonstreerd tegen uitstel. Op orders van de junta zijn zeven van hen gearresteerd. Niet omdat de verkiezingen wel doorgaan in november maar omdat er mogelijk ‘een financier’ achter hum actie  zit. Zei de souschef van de Thaise politie, Srivarah Rangsipramanakul tegen journalisten.

Degenen die de verkiezingen welwillend beschouwden als stap op weg naar meer democratie Thai-style zullen eveneens een draai aan hun argumenten moeten komen. De EU bijvoorbeeld, die het sinds de coup geldende sanctiebeleid naar de prullenbak verwees. Het van kracht worden van een junta-vriendelijke grondwet en de belofte van verkiezingen werden voldoende bewijs van positieve democratische intenties geacht. Gaat Brussel nu opnieuw sancties afkondigen? Welnee. Het excuus van de  wonderwet zal door democratische Europa met enig morren worden aanvaard. Met waarschuwing, dat wel:  nog één keertje en dan! Van buitenlandse investeerders zal geen protestkik tegen uitstel komen. In die kringen was men zielsgelukkig met het opheffen van de ‘schadelijke sancties’. Washington dan? Zolang de generaals niet bij Raketten-Kim in Pyongyang gaan winkelen is de kans op een boze tweet vanuit het Witte Huis minder dan minimaal.

Hans Geleijnse, Wonderwet, Uitstel verkiezingen
Een goedgeluimd Pra-duo: Prawit rechts, Prayuth links. Archieffoto Khaosod English

Satirisch element vier. Hiervoor moeten we te rade bij de nummer twee en misschien wel de nummer één van de junta, vice-premier en minister van defensie generaal Prawit Wongsuwan. Ook wel bekend als mr. Wristwatch vanwege zijn verzamelhobby. Hij liet een groep journalisten (volgens INN-news)  weten  gedurende zijn halve eeuw diensttijd nooit iets ten nadele van de natie te hebben gedaan. Sterker: hij stapt onmiddellijk op als ‘het volk mij niet langer wil’. En hoe moet dat volk dat dan kenbaar maken?  Zonder verkiezingen? Of met demonstraties Prawit moet blijven, dan wel weg met Prawit? Er is een demonstratieverbod van kracht. Dus wie moet de generaal het slechte nieuws dan vertellen?

Het kan natuurlijk kunnen zijn dat de wonderwet te danken is aan tegenstellingen binnen de junta zelf en de belanghebbende groepen die de staatsgreep destijds steunden. Daar zijn signalen van, zelfs afleesbaar uit ‘incidenten’ als de elkaar tegensprekende verklaringen over het door de BBC gemaakte profiel van de nieuwe vorst.  Vorig jaar, toen het junta-kabinet werd gewijzigd en de minister van arbeid uit onvrede bij voorbaat zelf was opgestapt, kwam er de nodige kritiek op het economische beleid van de junta.

Lagere prijzen voor rijst- en rubberproducenten bijv. treffen vooral de lage inkomens in die sectoren. Economische succes kan al geruime tijd niet meer worden gemeld. Opiniepeilingen, voor wat die waard zijn, geven minder florissante resultaten voor het huidig bewind. En dan zijn er nog de verhalen en beschuldigingen van corruptie in het machtsapparaat zelf. Benoem nou eens competente ministers en niet alleen maar mensen uit je kring van familie en vrienden, smeekte het allerminst opstandige Democratische bestuurslid Ongart Klampaiboon richting Prayuth.

Moet de junta zich thans in het voortbestaan bedreigd voelen? Is er de dreiging van ontevreden massaal verzet? Staan de honderd moedigen in Bangkok voor miljoenen in het land? Er is op dit moment weinig dat daar op wijst. Er zijn meer aanwijzingen dat de junta meer tijd nodig heeft om een establishment-vriendelijke ‘onafhankelijke’ politieke partij te lanceren. Die kan zich dan in 2019 als reddend alternatief aan de kiezers presenteren. Wie komen er op de kandidatenlijst? Wordt Prayuth lijsttrekker? Nee, zegt hij nu. Mits natuurlijk het landsbelang anders eist.

Dat brengt ons weer terug bij zijn rechterhand Prawit. In het gesprek met het clubje defensieverslaggevers gaf hij hoog op van zijn fantastische relaties met de pers. Drie maanden terug lag dat nog wat anders. Journalisten vroegen hem toen of hij ook op de lijst stond van de laan uit te sturen ministers. Hoe komen jullie daarbij, waarom vragen jullie me zoiets, jullie bastaarden, riep hij woedend.

Aan satire geen gebrek in de Thaise politiek. Maar komisch is het allerminst.

 

 

Hans Geleijnse
Over Hans Geleijnse 324 Artikelen
Hans Geleijnse (1944, Zaandam). Voormalig beroepsmilitair en dienstweigeraar. Passie voor reizen, schrijven en muziek. Belandde in journalistiek, leerde het vak in de praktijk. Werkte twee decennia als buitenlands correspondent voor persbureau GPD en div. andere Nederlandse media. Woont sinds 2010 met partner en dochter in Thailand.

2 Comments

  1. Welke gek zit er nu welwillend te wachten op “Democratie Thaise stijl”?! Dat is gewoon een dictatuur met een mooie strik er om heen.

Reacties zijn gesloten bij dit onderwerp.