Thailand. Is de Thaise taal een dwingeland?

Elke taal heeft zijn eigenaardigheden en de Thaise taal is geen uitzondering. Deze opmerking is verre van origineel, maar ligt veeleer voor de hand. Taal is een instrument dat zich ontwikkelde in symbiose met een bepaald sociaal, cultureel en religieus klimaat, waarin onderliggende waarden en menselijke verhoudingen een grote rol spelen.

Elke westerling die zich enigszins vertrouwd gemaakt heeft weet: er zijn westerse begrippen die zich maar moeilijk in het Thais laten vertalen. Andersom weet ook elke Thai die zich een westerse taal heeft eigen gemaakt dat de Thaise woorden, vaak speciaal ontworpen om westerse begrippen aan te duiden, dat in vele gevallen niet echt kunnen.

Nidhi Eoseewong

Hierbij een voorbeeld dat onlangs werd aangehaald door professor Nidhi Eoseewong in een van zijn artikelen in Matichon Weekly, het woord moraliteit. In het Thais wordt dit vertaald als sien la tham: (het volgen van) de voorschriften van de Dhamma (de boeddhistische leer).

In gewoon Nederlands kennen we het woord zedenleer. Maar het woord moraliteit kan ook een middeleeuws toneelstuk aanduiden waarin gepersonifieerde deugden en gebreken spelen. Het woord moraliteit is dus van oorsprong nauw verbonden met het christendom net zoals het Thaise woord seetham dat is met het Boeddhisme.

Antonin Cee, Dwingeland, Thaise taalAangezien het hier om twee verschillende religieuze stelsels gaat met verschillende religieuze voorschriften kan moraliteit eigenlijk op deze wijze niet vertaald worden. Tenzij men er grootmoedig van uit wil gaan dat de religieuze voorschriften van Boeddhisme en christendom in wezen identiek zijn. Er zijn in de loop der tijd inderdaad heel wat pogingen gedaan om de christelijke leer te verzoenen met die van Gautama. De in het oog springende verschillen die er natuurlijk zijn, werden daarbij vaak op slinkse wijze weggemoffeld.

Maar er is ook een tweede verschil dat hier een rol speelt. Moraliteit als zedenleer is in het Westen losgemaakt van religie en een seculier begrip geworden. Het verwijst op geen enkele manier naar een godsdienstige overtuiging. In de Thaise maatschappij waar het boeddhisme nog altijd een grote rol speelt wordt het daarentegen meteen met deze leer verbonden.

Dat verklaart waarschijnlijk waarom het de laatste tijd zo veelvuldig gebezigd wordt door de Thaise machthebbers. Goede burgers zijn zij die de Dhamma volgen. En de volgers van de Dhamma zijn natuurlijk bij uitstek de monniken die verenigd zijn in de Sangha (de boeddhistische orde in Thailand). En die heeft zich traditioneel altijd verbonden met de machthebbers en de huidige tijd is daarop geen uitzondering.

De militaire junta schroomt blijkbaar niet om alles uit de kast te gebruiken om aan de macht te blijven. Zo kan het gebruik van een onschuldig woord worden tot een dwingeland.

Deze pagina delen

  • Delen op Facebook
  • Delen op Twitter
  • Delen op LinkedIn
  • Delen op Google+
 

Lees ookgerelateerde berichten

5 Reacties

  1. Het bleek nog niet goed omdat ik in mijn onkunde sie:n voor een typo aanzag. Het bljkt een fonetisch teken, maar ja, de hoge en lagere tonen werden er al bij vermeld. Ik heb er nu sien la tham van gemaakt. Na grondige bestudering van het stuk denk ik dat NIdhi ons ความรู้ควบคู่ไปกับศีลธรรม meegaf .

    Hans Geleijnse
  2. Niet de Thaise taal is een dwingeland, maar vaak wel de Thaise moraliteit in het huidige tijdsgewricht , Antonin. Zo lees ik het.

    Het artikel van Nidhi heeft een aantal afbeeldingen. Twee ervan laten de rood-en geelhemden demonstraties zien met met Monument van de Democratie, de Thaise vlag en op de voorgrond een rij soldaten. Een andere afbeelding toont keurige rijen monniken met daarnaast een opgeheven hand van de Boeddha in het bekende gebaar ‘Vrees niet, wees sterk’. Dat zet de toon.

    Nidhi vindt dat moraliteit een algemeen menselijk iets is. Liefde, mededogen, goede omgangsvormen en werk zorgen voor een hechte gemeenschap. Ook dieren hebben dergelijke algemene kenmerken. Nidhi noemt ‘moraliteit’ een wet van de natuur (‘thammachaat’).

    Nidhi is van mening dat ‘moraliteit’ niet moet worden opgelegd van boven, niet door het boeddhisme en zeker niet door de Staat. ‘Moraliteit’ moet worden besproken en gewogen. ‘Moraliteit’ komt niet alleen uit het verleden maar er moet voor worden gedemonstreerd en gevochten. Dat noemt hij de ‘nieuwe moraliteit’. ‘Moraal’ kan zeker ‘niet worden opgelegd door een groep soldaten die met behulp van de kapitalistische klasse de macht greep’.

    Aan het eind noemt hij twee voorbeelden. Vrouwen kunnen het nirwana bereiken maar zij mogen geen volwaardige monniken worden. Bescherming van het milieu is een algemeen goed maar het mag niet ten koste gaan van economische groei.

    Het is eigenlijk een heel politiek verhaal.

    Tino Kuis
  3. Je hebt gelijk Timo. Een slordigheid van mij. Wordt z. s. m. gecorrigeerd.

    Antonin Cee
  4. Voor de liefhebbers: het artikel staat hier:

    https://www.matichonweekly.com/featured/article_52348

    Ik wil er wel wat meer over zeggen want het is erg boeiend wat Nidhi schrijft maar dan moet ik het artikel nog een paar keer lezen. Eerst dit.

    ‘Moraliteit’ kent een aantal woorden in het Thais, een er van is zeker ศีลธรรม. Maar de juiste fonetiek en uitspraak is niet ‘seetham’ maar sie:n la tham (stijgende, hoge, midden toon).

    Tino Kuis

Reageer

E-mail (wordt niet gepubliceerd)