Een bezoek aan het Longneck-volk. Cultuur of aapjes kijken?

Bert Langnek
Longneck-vrouw achter weefgerei. Foto: Lode Engelen

Op mijn reis door Noord-Thailand mocht een bezoek aan het zogeheten Longneck-volk niet ontbreken, aldus de Lonely Planet Gids. In Mae Hong Son, waar ik nog bij moest komen van een onfortuinlijk grotavontuur, kochten mijn reisgezel en ik bij een van de vele reisbureautjes twee tickets voor een dagtour, waaronder ‘Longneck-Village’.

Een onbehaaglijk gevoel kruipt langs mijn bezwete rug als de minibus vroeg in de ochtend bij een hek parkeert. De weg is zanderig, de zon nu al meedogenloos. Achter een kassa in een houten vierkanten huisje zit een stuurs kijkende vrouw. Onze reisgenoten zijn een Spaans stel en twee Duitse backpacksters, die net als wij een tour hebben geboekt bij een reisbureautje in Mae Hong Son. Met als een van de hoogtepunten dit dorp met de zogeheten Longneck die tot het Karen-volk horen. 

Bert Langnek
Longneck-vrouw met de traditionele ringen. Foto: Lode Engelen

Wevende Longneck-vrouwen

Voor ongeveer zes euro krijgen we een toegangskaartje met een stempel met daarop twee wevende longneck-vrouwen. Eenmaal binnen zitten vrouwen en jonge meisjes met ringen om hun nek op klanten te wachten achter marktkramen. Volgestouwd met tassen, kleden, poppetjes, houtsnijwerk, sieraden, snuisterijen, zelf-geweven stoffen en kleding en natuurlijk de ringen die als een bezienswaardigheid worden beschouwd. Het is rustig in het stoffige dorpje, met hier en daar wat plukjes toeristen, een olifant aan een ketting en in de verte een kerkje. Veel Karen zijn namelijk Christen geworden nadat missionarissen voet zetten in hun leefgebied. Maar tegelijkertijd speelt animisme ook een grote rol. De verering van voorouders en de geestenwereld zijn zeer sterk aanwezig in hun doen en denken.

Bert Langnek
Foto: Lode Engelen

Het voelt als aapjes kijken. De vrouwen die elke dag als attractie door drommen toeristen worden bezocht die de vele ringen om hun nek willen zien. Het is een attractie die niets te maken heeft met het echte leven van deze Paduang. Ze vormen maar een heel kleine groep in Noord-Thailand, komen oorspronkelijk uit Myanmar waar ze worden onderdrukt en hebben geen nationaliteit. Ze wonen zowel in de laagvlaktes als in de bergen van de provincies Chiang Mai, Mae Hong Son en Chiang Rai. Ondanks dat ze stateloos zijn mogen hun kinderen wel naar Thaise scholen, maar verder hebben ze geen toegang tot officiële voorzieningen. Een reguliere baan is daarom vrijwel onmogelijk, behalve illegaal. Ze worden slechts gedoogd, sommige dorpen bestaan al meer dan 50 jaar.

Bert Langnek
De kinderen mogen wel naar school. Foto: Lode Engelen

Giraf-vrouwen

Volgens Trefpunt-Azië-fotograaf Lode Engelen, die met enkele van deze mensen in gesprek ging en de foto’s aanleverde, zijn ze eigenlijk best wel tevreden zijn met hun leven. Zij voelen het niet als aangegaapt worden, ze zijn trots op hun ringen en tradities. En, belangrijk, het is een noodzaak geworden voor ze, ze hebben het geld nodig dat ze verdienen met de verkoop van de souvenirs en hun weefwerk. De vrouwen dragen vanaf hun vijfde jaar vijf koperen ringen om hun nek. Naarmate ze ouder worden komen er steeds meer ringen bij. Het lijkt alsof de nek steeds langer wordt, vandaar de naam Longneck oftewel giraf-vrouwen. Het is niet de nek die wordt uitgerekt, het zijn juist de schouders die naar beneden gedrukt worden. De ringen zijn een traditioneel onderdeel van het leven van de vrouwen, beweren ze, en die worden nooit afgedaan.

Bert Langnek
Het is niet duidelijk waar deze traditie vandaan komt. Foto: Lode Engelen

Schoonheidsideaal of bescherming?

Het is niet duidelijk waarom ze de ringen eigenlijk dragen. Maar dat weten ze volgens mijn gids zelf ook niet. Vermoedelijk is het een schoonheidsideaal. De vrouw met de meeste ringen wordt gezien als de grootste schoonheid. Een ander verhaal vertelt dat de mannen hun vrouwen op deze manier wilde beschermen voor aanvallen van tijgers. Die konden zo niet bij de nek, voor dit roofdier dé plek om zijn prooi zo snel mogelijk te doden. Naast om de nek dragen de vrouwen de ringen ook om armen en benen.

Niet iedereen houdt zich aan de traditie, maar vrouwen die de ringen wel dragen krijgen een kleine vergoeding van de overheid. Dit om het toerisme in stand te houden. Ik maak een paar foto’s, het Spaanse stel laat zich een ring aansmeren en dan snel terug naar de bus. “Nu nog, een ‘traditioneel’ dorpje, de waterval en de warmwaterbronnen verderop in de bergen”, zegt de gids. En dan mag ik daarna  naar een koud biertje op een terras bij mijn guesthouse.

Over Bert Vos 239 Artikelen
Bert Vos is journalist, tekst-producent en Azië-liefhebber. Hij woont in Amersfoort.

1 Comment

  1. Alleen de Karen Palong vrouwen die op de 2e volle maan van het jaar worden geboren (Dus tijdens het Chinees nieuwjaar) zijn voorbestemd om de heilige ringen te mogen dragen. De hele stam verzorgd deze vrouw en haar echtgenoot later, met directe familie. Ze zijn gevrijwaard van werk binnen hun gemeenschap. Het zijn Karen vluchtelingen en wonen in verschillende, door militairen bewaakte vluchtelingkampen, twee grote kampen bij Mae Hong Son. Alle andere plaatsen waar men deze mensen ziet zijn illegaal en alleen een toeristentrekker.
    Het beste kamp om te bezoeken is met de boot de Pai rivier stroomopwaarts te varen, tot aan de grens met Myanmar. Het andere, grotere kamp, welke omheind is met militaire bewaking, ligt in het bos ten noorden van Mae Hong Son, bereikbaar over een zeer slechte weg met enkele kleine doorwaadbare watertjes.

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*