Siam langs de Meinam (29, slot)


Phya-Rama-Ma-Dua, de sage

Het bewogen leven van de onderkoning

 

Eerherstel

 

Erik Kuijpers, Siam Meinam, Phya-Rama-Ma-Dua
Triomftocht van Titus; Forum Romanum

Het schip vaart weg als iedereen aan boord is. Duizenden mensen bevolken de oevers van de Meinam en velen pakken hun eigen bootje en varen mee. In Ayutthaya haalt men opgelucht adem; dit probleem is snel opgelost

Maar tegen zonsondergang slaakt de bevolking langs de rivier een kreet: de jonk maakte een koerswijziging en ook in Ayutthaya wordt duidelijk: de onderkoning is aan de oostelijke oever aan land gegaan.

En net zo snel als de list wordt uitgevoerd zo snel zijn ze verdwenen, als in het niets. De onderkoning vertrekt in zuidoostelijke richting en de prinses, haar moeder en een groep getrouwen gaan westelijk de jungle in.

Men stuurt verkenners uit maar ook na maanden is er geen spoor van de vluchtelingen; hun plan is erg goed voorbereid.

De dames

Na maanden ontbering en honger staan de dames op het punt op te geven. Prinses Chie Lo laat een van haar trouwste bediendes op zoek gaan naar voedsel. In een afgelegen dorp slaagt ze er in bij een vrouw zakken rijst en wat fruit te kopen.

Enkele maanden lukt het op deze manier in leven te blijven totdat de mensen haar melden bij de autoriteiten.

Met hulp van zijn bloedhonden heeft Aj-Ni-Van haar verblijfplaats ontdekt. Hij verveelt ze met zijn toenaderingspogingen en ondanks haar rampspoed weigert ze in te gaan op zijn voorstel samen met hem te vluchten.

Hij bedreigt en vervloekt haar maar gaat tenslotte en laat de dames met een aanzienlijke groep getrouwen in de jungle achter.

De koning in Ayutthaya hoort van iedere stap. Maar hij merkt tijdens zijn bezoeken aan de tempel dat Boeddha niet meer naar hem lacht. Boeddha fronst, en dat achtervolgt hem dag en nacht.

In Petchaboune heeft zijn opvolger geen succes; de bevolking moet hem niet. Hij kan ze niet verenigen en niet besturen, krijgt geen cent binnen en helemaal geen respect. Ze roepen hem terug.

Erik Kuijpers, Siam Meinam, Phya-Rama-Ma-Dua
Triomfantelijke intocht in Rome, 16e eeuw

Overleg met Phya-Rama-Ma-Dua

Zijn verblijfplaats is ontdekt, maar ook wordt bekend dat de regeringen van Laos en Burmah in onderhandeling met hem zijn. Men ziet het gevaar in dat hij overstapt naar de Laotiaanse koning.

Koning Phra Chao Song Tham roept de raad bijeen en die besluit gezanten te zenden naar de grens met Cambodja waar Phya-Rama-Ma-Dua verblijft. Ze spreken hem en doen hem een voorstel.

Phya-Rama-Ma-Dua krijgt nu van alle kanten interessante aanbiedingen en vraagt tijd. Maar dat heeft de koning voorzien en men geeft hem een document dat door de koning met een priem is geschreven op palmblad. Hij biedt hem niet alleen zijn functie aan maar ook veel meer macht.

Het aanbod

Zijn nieuwe taak wordt het bewaren van de integriteit van het koninkrijk en het bewaken van de districten aan de grens met Laos en Cambodja. Hij mag de belastingopbrengst daartoe aanwenden als dat nodig is; de rest moet naar de schatkist. Dit heeft hij niet durven dromen maar wil eerst eens rustig overleggen. En aanvaardt tenslotte het voorstel.

Erik Kuijpers, Siam Meinam, Phya-Rama-Ma-Dua
Triomftocht van Maximiliaan I van Habsburg

In triomf naar Ayutthaya en Petchaboune

De koning stuurt een karavaan uit om Phaja Vixaien, zijn nieuwe titel, op te halen en met eer naar Ayutthaya te begeleiden. Hij landt onder luide instemming van de bevolking en krijgt een lang gesprek met de koning, deze keer in zijn paleis.

De voorwaarden worden getekend en de installatie volgt. De bevolking krijgt een receptie aangeboden om de benoeming bekend te maken.

Later die dag ziet hij zijn vrouw terug en hun zoon die na drie maanden werd geboren in de jungle. Ook schoonmoeder en zijn getrouwen zijn er.

Er volgt een feestelijke avond met een stoet versierde boten op de Meinam waar de bevolking een wedstrijd wordt aangeboden ‘om de buidel van de koning’, een oude Siamese gewoonte.

Wie meedoet wordt aan een touw gebonden aan een paal die in de Meinam staat. Dan gaat men onder water en wie het laatst levend boven komt krijgt een dikke som gelds. Dan volgt ander traditioneel vertier tot iedereen moe is.

Eindelijk thuis

De bevolking heeft een nieuwe residentie voor hen gebouwd en hij geeft een serie feesten om de goede afloop te vieren.

De mensen verbranden een pop met het gezicht van Aj-Ni-Van die van zijn voetstuk is gevallen en in ongenade geraakt, maar dat zal Phya-Rama-Ma-Dua een zorg zijn.

“Wij hebben zat gehad, nu eerst even rust in de tent”.

 

(Einde sage, einde boek)

 

Toelichtingen

Bron: Siam on the Meinam, from the Gulf to Ayuthia, Maxwell Sommerville, 1897.

Phaja Vixaien, titel, nieuwe titel voor de onderkoning van Petchaboune. Ook wel als Phaya geschreven.

Foto’s

Triomftocht van Titus (Forum Romanum); Door Gunnar Bach Pedersen – Eigen werk, Publiek domein, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=2052623

Tapijt in Valancia; Tapís flamenc amb escena de triomf romà, fumoir del palau del marqués de Dosaigües. Llana i seda, segle XVI.; Zo goed mogelijk vertaald uit het Catalaans: Vlaams wandtapijt met een tromfantelijke intocht in Rome, 16e eeuw, wol of zijde; Door Joanbanjo, Eigen werk, CC BY-SA 3.0, Door Joanbanjo – Eigen werk, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=28260227

Ein Teil aus der Holzschnittserie Triumphzug Kaiser Maximilians I. (Maximiliaan van Habsburg, 1459-1519), Albrecht Altdorfer; Own work, Public Domain, By Ulg Lis, Own work, Public Domain, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=10072021


Erik Kuijpers
Over Erik Kuijpers 862 Artikelen
Erik Kuijpers (1946) werkte 36 jaar als aangiftemedewerker inkomsten- en vennootschapsbelasting. In 2002 emigreerde hij naar Nongkhai in Thailand waar ook zijn partner en pleegzoon wonen. Erik pendelt nu afhankelijk van de seizoenen tussen Thailand en Nederland