Rotterdam in beeld (27)

De Zoemsteen

Chris Ebbe, Rotterdam in beeld, Zoemsteen

Zoemgeluiden opwekken is misschien wel de oudste vorm van muziek maken. Dat kan met de stem, door te tokkelen op de snaren van een mondboog waarbij de mondholte dient als klankkast, of door het in de rondte zwaaien van een stuk bot, hout of steen: de snorrebot, het zoemhout of de zoemsteen. Zoemen werd door de primitieve mens gezien als de stem der goden, of van een voorouder, die vanuit het hiernamaals sprak. In Australië en Nieuw-Guinea brachten de Aboriginals en Papoea’s er zichzelf mee in trance om met de geestenwereld in contact te komen.

Volgens het Tibetaanse boeddhisme bevrijdt de Om Ma Ni Pad Me Hum, de bekendste mantra, ons van de negatieve emoties trots, jaloezie, lust en passie, onwetendheid, gehechtheid en woede. De mantra is hoorbaar als de oertrilling, het zoemen van het leven zelf.

Waar komt het rustgevende, het zuiverende, het bevrijdende van dit oergeluid vandaan? vraag je je af. Is het de onbewuste herinnering aan het ruisen van het bloed van je moeder, toen je in de baarmoeder zat? Doet het denken aan het suizelen van de wind in de hoogste boomtoppen of het ruisend breken van de branding op een paradijselijke strand?

Of wekt het ijle zoemen van de wind in een donker bos, om een hoge bergtop, in  de holtes en sleuven in een onderaardse grot juist angst op. Angst voor wat niet wordt gezien, maar wel waargenomen. De primitieve mens hoorde geesten, zag demonen, voelde dolende zielen in zijn nabijheid. Entiteiten die kwaad kwamen doen, die bestreden moesten worden met vuur, rituelen en spreuken, die op afstand moesten worden gehouden met dezelfde kracht waarmee zij op bezoek kwamen, door te zoemen met stem en steen.

Chris Ebbe, Rotterdam in beeld, Zoemsteen

In een hoek van Ons Park op het Noordereiland staat een onopvallend zuiltje met een gat. Het bordje ernaast legt uit: Zoemsteen. Diep ademhalen en zoemen. Ik kijk om mij heen of ik niet gezien wordt. Een bukkende bejaarde met zijn hoofd in een gat zou verkeerde associaties kunnen oproepen. Ik ben alleen en steek mijn hoofd door de opening. Ik sluit mijn ogen en zoem. Er gebeurt niets. Ik haal diep adem, laat mijn stem dalen, verander van geluidssterkte. Het gaat trillen in mijn hoofd, vibreren in mijn borst en buik, resoneren tot in mijn tenen… daarna contemplatieve rust.

Zoemsteen, 1 mei 2015 Ons Park Noordereiland. Maker firma Spereco.

Foto’s ©Chris Ebbe
Chris Ebbe
Over Chris Ebbe 202 Artikelen
Chris Ebbe, vader van twee dochters, grootvader van drie kleinkinderen. Chris is begonnen als onderwijzer, werd daarna leraar biologie en decaan aan een middelbare school in Spijkenisse. Heeft evenals zijn vrouw, kunsthistorica, een brede belangstelling voor alles wat te maken heeft met stad en platteland, mens en natuur, kunst en architectuur. Werkt, gewapend met familieverhalen en na genealogisch onderzoek, aan een roman.

1 Comment

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*