Filipijnse volksverhaaltjes (51). Het verhaal van de tikgi

Filipijnse Volksverhaaltjes, Rijst

 

De tikgi, een sprekende vogel

‘Tikgi, tikgi, tikgi, we komen voor je werken. Wij oogsten jouw rijst.’ Ligi is op zijn rijstveld als hij dit hoort en kijkt omhoog. Vogels cirkelen om hem heen en roepen hem. ‘Jullie? Jullie kunnen geen rijst oogsten’ zegt Ligi. ‘Jullie zijn vogels en kunnen alleen maar vliegen.’

Maar de vogels houden vol dat ze rijst kunnen oogsten dus hij vraagt ze terug te komen als de rijst volgroeid is. Doch zodra Ligi weg is komen de vogels terug en gebruiken hun toverkracht om de rijst sneller te laten groeien en al na vijf dagen zijn de vogels aanwezig en is de rijst klaar.

Ligi laat ze zien waar te beginnen en gaat naar huis. De tikgi, hun leider, verdeelt het werk over de oogsthulpen en de bindtouwen. Zo komt een deel van het veld klaar. Als Ligi terugkomt tegen de avond ziet hij de bundels klaar staan en zegt ‘Neem zoveel je wilt als beloning voor jullie arbeid.’

Ze nemen slechts een bundel mee want meer kan een vogel niet dragen. Maar de volgende morgen zijn ze er weer en Ligi vraagt de rest van het veld te doen omdat hij binnenkort een ceremonie wil houden om de goden te danken voor de oogst. Eenmaal thuis bouwt hij een rijstschuur en de vogels vullen die voor hem.

Dankfeest voor de goden

Vandaag is het feest en vrienden en familie zijn uitgenodigd waaronder Ebang en haar man die al heel lang hun dochter missen. Die verdween ineens. De vogels zijn er ook maar doen niet mee aan het drinken van basi en aan de maaltijd. ‘Wij kunnen niet zitten zoals jullie en gaan terug.’

Maar Ligi volgt die geheimzinnige vogels en ziet ze stoppen in de bana-asi boom. Ze doen hun veren af en … ineens staat daar een beeldschone jonge vrouw. ‘Ben jij niet de vogel die geoogst heeft?’ vraagt hij. Dan zegt ze ‘Ja want anders had je me nooit gevonden.’ Ligi neemt haar mee naar huis; de mensen zijn juist begonnen aan het kauwen van betelnoot en Tikgi doet mee.

Dan worden de uitgespuugde bladeren van Tikgi, Ebang en haar man vermengd en ineens herkennen ze elkaar: Tikgi is de vermiste dochter van Ebang! Dan vertelt ze dat ze gewoond heeft in de bana-asi boom waar Kaboniyan haar gestopt heeft en dat ze daar bleef tot ze een vogel werd.

Ligi is zo blij met de mooie jonge vrouw dat hij toestemming vraagt haar te trouwen. Hij kan de bruidsschat betalen en na het huwelijk feesten ze drie maanden lang.

Toelichtingen

Tikgi, pratende king of birds.

Basi, alcoholhoudende drank van suikerriet.

Kaboniyan; afwisselend ‘a great spirit’ maar ook een kamerheer uit de hemel.

Foto’s en prenten

Sprekende vogel, grote beo, wikimedia, curid, 37104074.

 

Erik Kuijpers
Over Erik Kuijpers 750 Artikelen
Erik Kuijpers (1946) werkte 36 jaar als aangiftemedewerker inkomsten- en vennootschapsbelasting. In 2002 emigreerde hij naar Nongkhai in Thailand waar ook zijn partner en pleegzoon wonen. Erik pendelt nu afhankelijk van de seizoenen tussen Thailand en Nederland