Kerrie met rijst; pittig India & Birma (63)

Kerrie met rijst, Erik Kuijpers, India, Birma, political agent

 

‘Twenty-one days in India being the tour of Sir Ali Baba K.C.B.’

 

De political agent; de man in een buckram korset

Het vreemdste product van de bureaucratie in British India: the political agent. Niets in deze ‘blanke mannen’ cultuur is zo apart als de political agent.

Een beambte die dicht bij de keizerin staat en drie tot vier jaar terug in India reisde zei dat hij als souvenir uit India liever een political agent meenam naar Engeland inclusief de raja’s, de chuprassies ofwel boodschappers en bodes, het hele stel compleet, dan iemand uit Pakistan of een ay-ay-ay kwakende spotlijster met de naam Kokioilensis Lyttonia.

Maar de politieke agent kun je niet meenemen naar huis in Engeland. Deze prachtbloem kwijnt weg in dat verachtelijke Engelse klimaat. De political agent kan niet verder naar het westen dan tot Aden in Jemen.

Kerrie met rijst, Erik Kuijpers, India, Birma, political agent
Aitchison.

De regering van India heeft de political agent verspreid over heel het land vooral in buitenposten in bossen en bergen.

Zij worden omringd door maharaja’s, gouverneurs, raja’s, chuprassies naar gelang hun rang, en gewoonlijk krijgen ze er in hun entourage ook een cel bij, een arts, de boeken met Aitchison’s Treaties, een aantal mensen van de cavalerie, een vlag met stok, een assistent, de rechten van een magistraat, zes kamelen, drie tenten en een escorte van elf of dertien man met geweren voor een passend saluut.

En ze krijgen een degelijke titel in de Indiase adel als ‘zoon van de luitenant-gouverneur’ en dergelijke.

Als zodanig hoeven ze zich geen zorgen te maken voor morgen, hoe ze de dag moeten vullen, wat ze moeten zeggen of niet en ze krijgen een taalcursus. De functie brengt mee dat het goud binnen stroomt en ze krijgen er gratis bij die altijd charmante maar schaamteloze Miss Anglo-Indian Promotion die om ze heen springt als een wulpse kangoeroe.

In het grotesk toneel dat ‘Empire’ heet worden ze omringd door adelijke hotemetoten die hun souffleur zijn, er zijn raja’s en gouverneurs, een lord is toneelknecht, het parlement in Londen kijkt toe vanuit de stalles en de pers zit in de galerij.

Ze zitten stijf van de regels en spionnen. Het hele politieke koor kijkt op ze toe.

Kerrie met rijst, Erik Kuijpers, India, Birma, political agent
Rajputana.

Toen ik hier kwam werd ik geplaatst in Rajputana om de taal te leren.

De bodem is daar zanderig en het leenstelsel feodaal.

De lokale raja is van huis uit zo gek als een deur en door zijn werk ook nog eens alcoholist. Hij is opgevoed door zijn ma en een dominee die beiden angstvallig zijn leven en verleden voor mij geheim houden om geen schokkende zaken bij de regering te krijgen.

Dus maak ik nu gebruik van ze; ik heb ze de tien geboden gegeven en twee ervan aangestreept, en hen aan het hoofd van de dienst gezet. Ze zijn ouderwets in hun gewoontes en aanpak maar het resultaat is geweldig!

Na twee jaar is de belastingontvangst met 80 procent gedaald en zijn de uitgaven verdubbeld.

Er is een brug gebouwd, een zomerhuis en een school. Ik heb daarvoor wel het langste verslag ooit moeten schrijven aan mijn regering.

Toen ik daar weg ging was de waarde van het geld zo gezakt dat ik mijn oude knol voor 2.000 rupies aan een oma kon verkopen al moet ik die poen nu nog steeds beuren…..

 

Toelichtingen

De political agent; in British India kregen de Indiase vorsten van de Engelse regering een ‘adviseur’ naast zich om bij problemen met Engelsen te bemiddelen.

Buckram; stijve stof, stijf linnen, wordt gebruikt voor boekomslagen en om kleding steviger te maken. Maar hier wordt bedoeld dat de politieke agent nauwelijks ruimte krijgt voor zijn werk, ‘stijf’ omringd door een ‘korset’ van regels en controleurs.

Kokioilensis Lyttonia. Grapje van de schrijver want ik kan die ‘spotlijster’ niet vinden.

Aitchison’s Treaties, 1873; boeken over internationaal recht en leefregels.

Foto’s

Buckram; wikimedia, curid, 29115836.

Sir Charles Umpherston Aitchison (1832–1896), gouverneur van Punjab; wikimedia, curid, 11389404.

Rajputana, thans Rajasthan; wikipedia, curid, 18460184.

Erik Kuijpers
Over Erik Kuijpers 643 Artikelen
Erik Kuijpers (1946) werkte 36 jaar als aangiftemedewerker inkomsten- en vennootschapsbelasting. In 2002 emigreerde hij naar Nongkhai in Thailand waar ook zijn partner en pleegzoon wonen. Erik pendelt nu afhankelijk van de seizoenen tussen Thailand en Nederland