Naar de USA (10)

We waren van plan de expeditie van Lewis en Clark na te reizen. We waren begonnen in Pittsburgh aan de oever van de Ohio Rivier in het Oosten van Amerika. Daar werd de bark te water gelaten, waarmee Lewis en Clark hun reis begonnen. Maar we wijzigden  onze plannen. Het Lewis and Clark Museum in Great Falls in het Westen van Amerika maakt alles weer goed.

5 juni

Great Falls (Montana), Lewis and Clark Museum. In 1803 gaf president Thomas Jefferson aan Meriwether Lewis de opdracht om een waterweg te vinden tussen de Atlantische Oceaan en de Stille Oceaan. Lewis vraagt William Clark om samen met hem het commando over de expeditie te voeren.

President Jefferson had ook opdracht gegeven wetenschappelijk onderzoek te doen op het gebied van meteorologie, cartografie, geografie, geologie, planten en dieren en etnografie, indiaanse tradities, talen en leefstijl. De bemanning van de expeditie bestond uit soldaten, wetenschappers, roeiers, een kapitein en Clark’s slaaf York. Later voegden een Frans-Canadese tolk met zijn indiaanse vrouw Sacagawea zich bij het gezelschap. Sacagawea was ooit ontvoerd van haar stam, de Shoshone.

Lewis en Clark slaagden er niet in een vaarroute te vinden, omdat die er simpelweg niet is. In Great Falls zagen zij de Rocky Mountains voor zich oprijzen en moesten de tocht over de Missouri opgeven. Over land gingen zij verder. Sacagawea werd ernstig ziek en geheel in de traditie van die tijd paste Lewis tot twee keer een aderlating toe, wat haar nog meer verzwakte.

Lewis was ten einde raad. Zij moest tolken bij de Shoshone, cruciaal voor de voortgang van de expeditie. Lewis liep twee keer achttien mijl om water voor haar te tappen van een minerale bron en Sacagawega, die op een aantal cruciale momenten de juiste weg had gewezen, genas.

De Shoshone bejegenden de expeditieleden met wantrouwen, hoezeer ook Lewis en Clark hen van hun vredelievende bedoelingen probeerden te overtuigen, hoeveel beloftes zij ook in alle oprechtheid deden voor een welvarende toekomst, bezegeld door de Big Chief in Washington. Beloftes, die overigens door vele kolonisten na hen, werden geschonden. De doorbraak kwam toen Sacagawea in de Chief haar broer herkende. Hij gaf negenentwintig paarden en de expeditie vervolgde haar tocht naar Oregon waar zij eindigde bij de Pacific Ocean.

In de herfst van 1806 keerden Lewis en Clark terug in Washington en werden terecht onderscheiden voor hun uitzonderlijke prestatie: een schat aan gegevens, gedroogde planten, geprepareerde dieren, landkaarten enzovoort. Zij vroegen voor een aantal leden van de expeditie een extra beloning voor bewezen diensten. De indiaanse Sacagawega was daar niet bij, de slaaf York werd niet eens genoemd.

Chris Ebbe
Over Chris Ebbe 202 Artikelen
Chris Ebbe, vader van twee dochters, grootvader van drie kleinkinderen. Chris is begonnen als onderwijzer, werd daarna leraar biologie en decaan aan een middelbare school in Spijkenisse. Heeft evenals zijn vrouw, kunsthistorica, een brede belangstelling voor alles wat te maken heeft met stad en platteland, mens en natuur, kunst en architectuur. Werkt, gewapend met familieverhalen en na genealogisch onderzoek, aan een roman.