De lakmoesproef. Wie bepaalt de haardracht van onze dochter?

André van Leijen, Onderwijs, Lesgeven

Thaise onderwijs eist uniformiteit

Onze dochter kwam gisteren nogal paniekerig thuis van school. Haar onderwijzeres had haar een ultimatum gesteld. ‘Als die geblondeerde stukjes in je haar na het weekeinde niet zijn verdwenen trek ik punten af van je cijferlijst.’

Wat te doen? Onze dochter wordt in augustus 11. Het is een lieve, sociale, allerminst rebelse meid. Wel een mensje dat weet wat ze wil en dat niet onder stoelen of banken steekt. Kort voor we in april met vakantie naar Nederland vertrokken vroeg ze om een ander kapsel, met van die leuke geblondeerde slierten. Waarom dat, vroegen wij. ‘Ik wil er in Nederland goed uitzien’, antwoordde ze. Haar idee over ‘goed uitzien’, zo bleek in het gesprekje hierover, werd ingegeven door intensieve bestudering van het uiterlijk van haar Thaise en westerse popidolen en wat ze op het internet was tegengekomen aan foto’s en filmpjes van leeftijdgenoten in Europa.

Mijn vrouw was onmiddellijk om. Om peroxidale rampen te voorkomen ging ze wel mee naar de kapper. Ik zag de haarwens als een onschuldig teken van groei naar vrouw-zijn. Het was vakantietijd, geen moment kwam het bij ons op dat ze met haar nieuwe kapsel bij terugkeer op school in problemen zou kunnen komen.

Hans Geleijnse, Haardracht, Onderwijs
Later, als ik groot ben...

Geen boodschap aan machtswoord

Goede raad is duur. Echtgenote vond met een gelatenheid die ik mezelf toewens in huistuinkeuken-disputen, dat die blonde stukjes dan maar weer de natuurlijke kleur moesten krijgen. Ach, hoort bij het uniform, zei ze. Er zijn nou eenmaal regels op scholen, als het haar wordt toegestaan wille andere kinderen dat ook. Nou, zei ik kwaad, dan gaan die ook maar met hun ouders praten en als die het ok vinden is de kous af.

Ik was, kortom, kwaad. Niet eens zozeer om het feit dat de onderwijzeres het kapsel niet vond kunnen. Nee, die straf zat me dwars. Dat machtswoord. Doen wat ik zeg, of… Is dat mens besodemieterd, kankerde ik. Wat er ook gebeurt, er worden geen punten afgetrokken. Aan het einde van het jaar wordt ze beoordeeld op haar leerprestaties, niet op de kleur van het haar.

Hans Geleijnse, Haardracht, Onderwijs
Dit kan absoluut niet! (foto: Hans Geleijnse)

Het compromis werd gevonden in een gesprek met dochter. Wat denk je zelf, schat? Ik weet het. niet, zei ze. Maar ik wil het liefst mijn haar houden zoals het is. Ok, zei ik, wat gebeurt er als je dat tegen je juf zegt? Dan stuurt ze me naar het schoolhoofd, zei ze. Nou, als het belangrijk voor je is doe je dat en leg je hem dat uit. ‘Kan ik niet naar een internationale school?’, piepte ze, maar beloofde er over na te zullen denken.

Een paar aandachtspuntjes, juffrouw

Ik ben nu zeer benieuwd naar het vervolg. Natuurlijk laten we haar niet zwemmen. We gaan ook zelf op school praten met onderwijzeres en schoolhoofd. Ik heb me voorgenomen om fijntjes en beleefd een paar dingen over het voetlicht te brengen Te beginnen met dat deze educatieve professional zich even stompzinnig gedraagt als ouders in scheiding die hun sores niet met elkaar maar via de kinderen uitvechten.

Andere aandachtspunten zijn dat ik geen probleem heb met regels en een zekere uniformiteit, maar dat ik toch liever zie dat deze privé-kolos met meer dan duizend leerlingen de overdaad aan parkeerplaatsen voor ouders en leerkrachten inperkt ten behoeve van meer sportfaciliteiten. Zodat mijn dochter op school meer beweging krijgt dan een half uurtje zwemmen en een krap uur sport per week.

Hans Geleijnse, Haardracht, Onderwijs
Moeders: als je haar maar goed zit, kind. (foto: Hans Geleijnse)

Ook zou ik ter bevordering van de leerprestaties de klassegrootte graag teruggebracht zien van dik boven de dertig naar 25 of daaromtrent. Of dat de school ook maatschappelijke verantwoordelijkheid neemt met lessen over veilig verkeer, ook open voor de ouders zodat die een beetje verantwoordelijkheidsbesef voor hun schatjes wordt bijgebracht. Maar bovenal natuurijk, dat wij graag als ouders het laatste woord willen hebben over de haardracht van onze kleine.

Dualisme in het kinderbrein

Het zal, vrees ik, vechten tegen de bierkaai blijken, een botsing tussen twee culturen in denken over maatschappij en opvoeding. Grofweg de tegenstelling tussen autoritair, accent op groepsdenken en noodzaak aanpassing aan bestaande regels versus begeleiding naar zelfstandigheid, accent op individuele verantwoordelijkheid en belang van eigen keuzes leren maken. Dat dualisme speelt in haar hoofd, maar kan ze op deze leeftijd nog geen plaats geven. Dat is geen ramp, maar onderdeel van haar leerproces. En dat van haar ouders niet te vergeten.

We hadden namelijk beter kunnen en moeten weten, hebben het belang van iets ogenschijnlijk onbelangrijks als keuze van haardracht volledig onderschat. Het was immers in Thailand al vaker onderwerp van soms heftige discussie, enigszins te vergelijken met het gebikker over ‘langharig tuig’ te onzent in de jaren zestig vorige eeuw.

Herhaaldelijk kwam het tot confrontaties tussen scholieren en studenten die een andere, eigen ‘look’ wilden en het afwijzers-front van schoolleidingen en onderwijsministers. Niet onvermeld mag blijven dat later, in mei 2014, de huidige junta na de machtsgreep een peloton haarsnijders inzette bij het met popconcerten opgetuigde charme-offensief ‘bring happiness back to the people’. Welkom nieuwe tijd, gratis een fris koppie. Voor de heren ongetwijfeld model Thaise bloempot, thans ook weer zeer in zwang bij hipsters in het Westen. Belangrijk, dat haar!

Hans Geleijnse, Haardracht, Onderwijs
Met zangeres Ming in NL: leuke koppies. Terug op school: ‘Waháát? Je lijkt wel een jongen’

My hair is important for me, bezweert mijn dochter. Haar ervaring in dubbel opzicht. Wij zouden het best wat korter willen zien. Maar zij herinnert zich nog hoe ze vier jaar terug door ons tot kortkortkortwieken werd verleid. Dat was ook al vlak voor een bezoek aan Nederland. Iedereen daar vond haar een leuk koppie hebben. Toen ze terugkeerde op school begonnen niet alleen haar vriendjes maar ook haar toenmalige lerares hard te lachen: ‘Haha, je lijkt wel een jongen!’

Cultuurschok en de sterke man

Dit keer dus anders. Maar de aanpassing begon al bij terugkeer. Getweeën zaten we op onze koffers buiten de vertrekhal van luchthaven Suvarnabhumi de overgang van Hollands behoorlijk fris naar Thais stinkend heet te verwerken. En het kabaal. Continue schrille fluittonen en gebler door megafoons, geproduceerd door ordebewaarders om automobilisten weg te jagen. En met ergernis zagen we dat deze agenten geen enkele actie ondernamen tegen (taxi)chauffeurs die op het zebrapad overstekende voetgangers zo ongeveer van de sokken reden.

Dochter schudde afkeurend het hoofd. ‘I’m a lucky girl because to live and study in The Netherlands is my destiny,’ zei ze (dit soort Engels pikt ze niet op school op, maar van het duo I, haar privé-leraren Pad en Phone). Wat een boost voor mijn roodwitblauwe hart! Maar voor ik kon reageren zei ze: ik ga premier Prayuth vertellen dat hij in Nederland moet gaan kijken hoe het moet met voetgangers en zebrapaden. Waarom dat dan, vroeg ik. Nou, dan kan hij dat op tv laten zien en iedereen eens goed uitleggen.

Hans Geleijnse, Haardracht, Onderwijs
.…. op vrijdag aan de buis gekluisterd …. Foto Hans Geleijnse

Echt vreemd is die gedachte niet. De generaal doorspekt zijn wekelijkse tv-praatjes over belangrijke onderwerpen vaak met heel praktische tips, zoals hoeveel suiker je mag gebruiken of wat het nut van autogordels is. Dus schaarde ons huishouden zich vrijdagavond net als miljoenen Thaise huishoudens vol verwachting voor de tv. Wat een teleurstelling. Geen woord over haarstijl!

Zie je wel, geruststelde ik dochter, hoe je haar zit is niet belangrijk. Anders had ie er wel iets over gezegd. May be next week, hoorde ik haar denken.

 

Achtergrond:

Shear Defiance: Thai Students Rebel Against Mandatory Haircuts

Asian Correspondent: What has hair got to do with children’s rights?

Bangkok Post: Mad about the boy

Khaosod English: Freshman makes enemies upsetting tradition

Trefpunt Thailand: protesteren tegen prostreren

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Hans Geleijnse
Over Hans Geleijnse 339 Artikelen
Hans Geleijnse (1944, Zaandam). Voormalig beroepsmilitair en dienstweigeraar. Passie voor reizen, schrijven en muziek. Belandde in journalistiek, leerde het vak in de praktijk. Werkte twee decennia als buitenlands correspondent voor persbureau GPD en div. andere Nederlandse media. Hij woonde met partner en dochter ruim tien jaar in Thailand.

1 Comment

  1. Thaise leerkrachten hebben hun prioriteiten op plaatsen zitten waar ik niet eens zou gaan zoeken.

Reacties zijn gesloten bij dit onderwerp.