Globale affaires. Korea-crisis. Wordt Kernkop Kim nu toch gevaarlijk?

Peter van Nuijsenburg, Korea-crisis, Kim, Trump
Kernkop Kim bewondert nieuwe aanwinst

Of het nu een waterstofbom was, die de Noord-Koreaanse dictator Kim Jong un zaterdag tot ontploffing liet brengen is nog steeds niet duidelijk. Ze was in elk geval vele malen krachtiger dan de vorige vijf kernproeven en de politieke schokgolven zijn navenant groter. Kim zou op de drempel staan om een serieuze bedreiging te worden, helemaal als het regime er in zou slagen de bom op een intercontinentale raket te installeren. De westkust van de VS zou dan onder vuur kunnen worden genomen en met de  impulsieve twitteraar in het Witte Huis is dat een verontrustend vooruitzicht.

Er moet dus iets gedaan worden. De vraag alleen is: wat? En is dat mogelijk?

Militair ingrijpen is geen optie. De familie Kim is tot de aanschaf van kernwapens overgegaan juist om dit voorkomen. Kernwapens zijn geen wapens voor het slagveld. Ze dienen ter afschrikking. De vijand moet er bij een confrontatie of conflict rekening mee houden dat zijn grondgebied bestookt kan worden met nucleaire wapens. Dat heeft tot nu toe een ontnuchterend en dempend effect gehad. Geen staatsman die enigszins bij zijn hoofd is, neemt het risico, hoe klein ook, dat zijn steden verwoest worden, honderdduizenden, zelfs miljoenen burgers omkomen en het klimaat vergiftigd wordt. Er zijn strategen die het feit dat de Koude Oorlog nooit ontbrandde voornamelijk toeschrijven aan de nucleaire afschrikking. De VS en de Sovjet Unie bonden in tijdens de Cubacrisis van 1962, de eerste grote nucleaire crisis, omdat beide grootmachten uiteindelijk terugdeinsden voor de gevolgen van een kernoorlog.

Peter van Nuijsenburg, Korea-crisis, Kim, Trump
De eerste Trumpo-oorlog meteen een kernoorlog? Met oorlogsverklaring per tweet?

Er is nog een extra complicerende factor. De Zuid-Koreaanse hoofdstad Seoul ligt ongeveer 50 kilometer van de grens met Noord-Korea en daarmee onder het bereik van Kims conventionele artillerie. Rond de 20 miljoen Koreanen zijn zo blootgesteld aan de verschrikkingen van chemische en biologische wapens. Ook een reden om af te zien van militaire avonturen.

In dat geval blijven nog twee opties over: economische sancties eventueel gekoppeld aan  onderhandelen over bevriezing van Kims nucleaire programma in ruil voor een veiligheidsgarantie voor zijn regime, en, in het uiterste geval, het uit de weg ruimen van Kim en co.

Sancties werken alleen als ze een economie lam leggen. De partijen die het wurgkoord aantrekken moeten dat ook met volle kracht doen. Een paar kleine rukjes werken niet.  China is het enige land dat Kim op de knieën zou kunnen dwingen. Als Beijing de oliekraan dicht draait, is het gebeurd met de dictator van Pyongyang, zeggen deskundigen.

De Chinese president Xi Jinping is niet gecharmeerd van wat de kleine broer uitspookt maar schijnt er nog steeds weinig voor te voelen om Kim hard aan te pakken.

De redenen zijn bekend. Als Kim van het toneel verdwijnt, is de kans van een totale ineenstorting van zijn regime te groot. Dat zou chaos, een vluchtelingentsunami en vrijwel zeker de hereniging van beide Korea’s onder bescherming van de VS  betekenen. Dat is van oudsher een schrikbeeld in Beijing: de grote tegenstander direct bij de voordeur.

Als de sancties niet met volle overtuiging worden ingezet, zijn onderhandelingen vrijwel zeker tot mislukken gedoemd. Een vorige ronde, het zes partijen overleg waaraan behalve China, de VS, de Korea’s, ook Rusland en Japan deelnamen, bleef zonder resultaat. Een herhaling zou alleen een adempauze worden waarin Kim de tijd krijgt om zijn arsenaal verder uit te breiden. Schieten we dus niks mee op.

Zit er dan niets anders op dan het  uitschakelen van Kim? Door een aanslag of een van buiten, – Seoul, Washington -, aangestuurde coup?

Peter van Nuijsenburg, Korea-crisis, Kim, Trump
De Natte Droom van elke militaire dictator: special forces. Hier de Noordkoreaanse versie, mannetjes getraind voor missies om buitenlands leiderschap te likwideren
Foto AP

Het vermoorden van gevaarlijke despoten is vaker geprobeerd en meestal zonder succes. De Amerikanen hebben jaren geprobeerd de Cubaanse president Fidel Castro uit de weg te ruimen en El Comandante is ten slotte in gezegende ouderdom (90) overleden.

De Noord-Koreaanse staatsmedia meldden dit voorjaar dat de CIA met hulp van de Zuid-Koreaanse collega’s een aanslag op de Grote Leider hadden beraamd. Een Kim, geen familie, zou $ 20.000 of $ 40.000  hebben gekregen om hem te vermoorden. Washington en Seoul hullen zich uiteraard in stilzwijgen maar het zou een motief kunnen zijn voor Kims verhoogde nucleaire dadendrang.

Couppogingen zullen er vermoedelijk ook zijn geweest maar op bevestiging zullen we lang moeten wachten. Bij Kim schijnt de paranoia een ongekende hoogte te hebben bereikt. Hij heeft een aantal naaste familieleden laten vermoorden, ongetwijfeld ook als afschrikwekkend voorbeeld. We kunnen er dus beter van uitgaan dat een succesvolle staatsgreep er voorlopig niet inzit.

Peter van Nuijsenburg, Korea-crisis, Kim, Trump
Met steun van China de reuzen uit de Koreaanse geschiedenis: vader en zoon Kim. 

Zolang China het beter vindt Kim in het zadel te houden  zit er niets anders op dan te berusten in de huidige impasse. Washington kan voor alle duidelijkheid een rode lijn trekken (geen fratsen richting Amerikaans grondgebied) en de raketafweer, ook  in Zuid-Korea en Japan, versterken en daar houdt het wel mee op.

Het klinkt ongetwijfeld paradoxaal, maar er zijn crises waarin  je soms beter niks kan doen. Zeker met een ongeleid projectiel in het Witte Huis.

Peter van Nuijsenburg
Over Peter van Nuijsenburg 194 Artikelen
Journalist en publicist Peter van Nuijsenburg (64) werkte in het verleden bij De Telegraaf, Elsevier en persbureau GPD. Voor deze laatste organisatie was hij correspondent in Johannesburg, Berlijn en Tokio. Peter was voorheen ook parlementair en economisch redacteur. Hij is liefhebber en kenner van kunst en cultuur. Bij dagblad Trouw publiceerde hij boekbesprekingen. Beroepsmatig en (meer recentelijk) als toerist was hij in Thailand en andere Asean–landen.

2 Comments

  1. Helder opgeschreven, goede samenvatting. ‘Er zijn crises waarin je soms beter niks kan doen’. Oud premier Kok zei ook al eens: Beslis niets voordat het absoluut moet. Wellicht gaat dat hier ook op.
    Berthy

  2. Een heldere analyse, die het Korea probleem van verschillende zijden belicht. En met een slotconclusie van confusiaanse diepte: in sommige gevallen is het beter niet te handelen.

Reacties zijn gesloten bij dit onderwerp.