Greenpeace: ‘Tonijn nog steeds duur betaald’

Greenpeace: ‘Tonijn nog steeds duur betaald’

Consumenten zijn zich niet bewust van de ‘werkelijke kosten’ van de tonijn die ze kopen. De wereldwijde visindustrie heeft te maken met zaken als mensenrechtenschendingen en slecht vismanagement. Zo is slavernij op zee nog steeds een onuitroeibaar probleem op vissersvloten over de hele wereld. Waar werknemers hun leven riskeren na beloften van makelaars die hen een goed loon op zee bieden. Dat zegt Greenpeace.

Een studie door het Issara Instituut en de International Justice Mission beschrijft ervaringen van Cambodjaanse en Birmese vissers die op Thaise boten werkten van 2011 tot 2016. Die laat een patroon zien waarbij vissers in situaties van moderne slavernij worden gelokt door schijnbaar legitieme werkgelegenheid te bieden. Eenmaal aangeworven kunnen ze niet meer vertrekken vanwege de dreiging van geweld jegens henzelf of familieleden. Door fysieke opsluiting zowel op het schip als aan wal, door middel van het achterhouden van lonen en door schulden die ze oplopen bij het wervingsproces.

Greenpeace: ‘Tonijn nog steeds duur betaald’
Foto: Berthy Jenner/Sifaa.nl

Tonijn en goedkope arbeid

Wanneer we goedkope tonijn of andere vis willen, kan dat alleen door goedkope arbeid. En die komt uit Zuidoost-Azië, zegt Arifsyah Nasution, campagnevoerder bij Greenpeace Indonesia. Het Greenpeace-rapport noemt ook de veel voorkomende praktijk om de vangst van het ene vissersvaartuig over te brengen naar een andere. Die wordt uitsluitend gebruikt voor het vervoer van vracht. Daardoor kunnen vissers illegale, niet-aangegeven vangsten achterhouden en verkopen zonder verantwoording af te leggen aan overheden en rekening te houden met vangstquota. Hiermee worden leefgebieden van de tonijn vernietigd. Kustgemeenschappen in ontwikkelingslanden raken erdoor verzwakt, omdat het evenwicht in de natuur verstoord raakt en het visbestand uitgeput.

Vissers Bang Burd, Lode Engelen.
Foto: ©Lode Engelen

Twee oorzaken van de uitputting van tonijnbestanden zijn destructieve vismethoden en overbevissing. Deze praktijken veroorzaken vervuiling, die op zijn beurt leidt tot koraalverbleking en andere effecten van klimaatverandering. Zo blijven Indonesië en de Filipijnen op jonge geelvintonijn en grootoogtonijn vangen met een lengte van slechts 20-50 centimeter. Als ze deze ‘jeugdvisserij’ niet aanpakken heeft dit gevolgen voor de gezondheid van de tonijnbestanden en het ecosysteem, aldus Greenpeace.

Supermarktplank

De vraag naar verantwoord geproduceerde vis groeit over de hele wereld. Tonijn is daarbij de meest waardevolle vis. Het is te vinden in goedkope blikken op een supermarktplank tot op het veilingblok waar het tegen hoge prijzen wordt verkocht. Bestemd voor high-end Japanse restaurants die sushi en sashimi serveren. Wereldwijd is de commerciële tonijnmarkt ongeveer 42 miljard dollar waard. Indonesië en de Filippijnen behoren tot de top vijf van tonijnproducenten ter wereld. De tonijnproductie in Indonesië was in 2016 de hoogste, met een wereldwijd productieaandeel van 17,9 procent, terwijl de Filipijnen tweede werden met 6,1 procent. Thailand is ’s werelds grootste exporteur van bereide of geconserveerde tonijn, goed voor 29 procent van de wereldwijde export.

Bert Vos, Slavernij, Dwangarbeiders, Laos
Bevrijde dwangarbeiders in Thailand. Foto: Kyaw Thaung

Tonijn versus Mensenhandel

Greenpeace vindt dat regionale consumenten dezelfde keuzes moeten hebben als die over de hele wereld. Uit hun rapport blijkt echter dat het inkoopbeleid van sommige bedrijven bestaat uit de aankoop van tonijn van Taiwanese beugvissersvaartuigen, waar vissersvloten betrokken zijn bij mensenhandel op zee. Om de mensenrechten van werknemers en de oceaan te beschermen is het belangrijk dat de industrie zijn traceerbaarheidssystemen verbetert en overschakelt op duurzamere en gebruiksvriendelijkere inkoopmethoden, zegt de milieuorganisatie. Ondanks de negatieve signalen is er volgens Greenpeace bij de verwerkingsbedrijven wel vooruitgang geboekt in de richting van een meer traceerbare, duurzame en arbeidsvriendelijke tonijnconservenindustrie.

Alarmerende toestand

Na drie jaar proactief engagement zijn merken en conservenfabrieken in de regio opener. Ze werken samen met Greenpeace en consumenten bij het vaststellen van toeleveringsketens. Maar helaas gaan ze nog steeds niet snel genoeg over in actie op de alarmerende toestand van de oceanen, is de conclusie. Daarbij blijft het welzijn van werknemers die in dienst zijn van het bedrijf of aan boord van schepen een punt van zorg wat betreft de wijdverbreide moderne slavernij op de wateren van Zuidoost-Azië.

Bron: Greenpeace.

Bert Vos
Over Bert Vos 161 Artikelen
Bert Vos is journalist, tekstproducent, Azië-liefhebber, publicist en ZZP'er in Amersfoort.

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*