Gaat het Birmese leger het redden? Gesprek met een rebellenleider


Van verschillende zijden waarschuwen politieke analisten, dat het escalerende militaire geweld in Myanmar kan uitdraaien op een bloedige burgeroorlog, die het land onbestuurbaar maakt. Overal in Myanmar gaan de demonstraties tegen het militaire regime dat op 1 februari de macht greep en de regering van Aung San Suu Kyi naar huis stuurde, onverminderd voort. Onder de demonstranten zijn zeker al 612 doden gevallen.

Er komen nu rapporten binnen uit verschillende steden, waar burgers zich bewapenden en de strijd aanbonden met de Tatmadah, het Birmese militaire apparaat. Daarbij lieten ook Birmese soldaten het leven. Tegelijkertijd raakt de protestbeweging, die Birma zowat lam heeft gelegd, nu ook verbonden met allerlei etnische groeperingen in de grensgebieden, die al zeventig jaar strijden voor autonomie. Ook daar heeft de Tatmadah in het verleden wreed huisgehouden, met als gevolg dat honderdduizenden vluchtelingen hun heil zochten in Thailand.

Deze etnische groepen, die er eveneens op uit zijn het militaire regime in Myanmar ten val te brengen, zien nu een goede gelegenheid om hun wens voor een federaal Birma dichterbij te brengen.
Voor speciaal VN-gezant voor Myanmar, Christine Schraner Burgener, voldoende reden om een waarschuwing te laten uitgaan, dat de crisis kan uitlopen tot een bloedige burgeroorlog zoals in Syrië sinds 2011, waarin niemand kan winnen. Myanmar zou daardoor een mislukte staat kunnen worden in het hart van Azië.

Kadetten van Kachin Independence Army (KIA) bereiden zich voor op militaire oefeningen bij het hoofdkwartier van de groep in Laiza, in de staat Kachin.

Maar ook vóór de militaire coup van 1 februari en de protesten die erop volgden, bestond Birma, oftewel de republiek van de Unie van Myanmar zoals het land tegenwoordig officieel heet, in feite alleen in theorie. Het land herbergt een groot aantal etnische groeperingen zoals de Karen, de Kachin, de Shan, de Karenni, de Mon, de Lahu, de Akha, de Rohingya, de Wa en nog vele andere.

Verschillende van die groeperingen woonden in gebieden die zij beschouwden als hun eigen staat. Ook nadat de Britten het land onder koloniaal bestuur brachten, hadden die gebieden een status aparte. Al zeventig jaar voeren ze een gewapende strijd tegen de centrale Birmese regering, zo nu en dan onderbroken door een staakt-het-vuren en tot niets leidende onderhandelingen.

Abel Tweed. Beeld: YouTube

Antonin Cee vroeg aan Abel Tweed, de voorzitter van de Karenni National Progressive Party (KNPP) hoe hij aankijkt tegen de ontwikkelingen in Myanmar en wat zijn verwachtingen voor de toekomst zijn. De Karenni, die Loikaw beschouwen als de hoofdstad van hun land, hebben een legertje van enkele duizenden soldaten.

Hoe is de situatie in jullie hoofdstad Loikaw? Is de Tatmadah daar ook binnengevallen?

AT. Er zijn elke dag demonstraties, waarbij er tot nu toe één dode is gevallen, die door de Tatmadah door zijn hoofd werd geschoten. Maar de demonstraties gaan door en zijn niet meer te stoppen.

Er was een staakt-het-vuren overeengekomen tussen het Birmese leger en de Karenni. Gaan jullie de wapens nu weer opnemen?

AT. Er zijn van onze kant tot nu toe geen militaire acties geweest. Maar we bereiden ons voor. Meer kan ik daar niet over zeggen.

De Karenni voeren al decennialang een gewapende strijd tegen het Birmese leger voor autonomie. Is er nu een kans dat met de protesten over heel Birma die mogelijkheid dichterbij is gekomen?

AT. Absoluut. We moeten deze gelegenheid met beide handen aangrijpen. Onze eerste prioriteit is daarbij de Tatmadah te verslaan.

De verschillende legertjes van de etnische groeperingen vechten daar nu al zo lang tegen. Er was onder de etnische groeperen ook behoorlijk wat verdeeldheid. Is dat nu anders en denken jullie de Tatmadah militair aan te kunnen?

AT. Als we voldoende saamhorig geweest waren, hadden we ze allang verslagen. De Tatmadah is niet onoverwinnelijk. Veel van hun bataljons zijn zwaar onderbemand en bestaan soms uit niet meer dan 70 militairen. Bovendien worden hun soldaten nu gedwongen om op hun eigen burgers te schieten. Er zijn er heel wat die dat niet willen. Maar de Tatmadah hangt van angst aan elkaar. Deserteren betekent dat er wraak genomen wordt op de familie van de soldaten. De generaals aan de top schrikken nergens voor terug. Maar deserteren gebeurt wel. In de Karen State zijn al een 200 Birmese politiemensen overgelopen naar het Karen National Liberation Army. En er zijn ook andere plaatsen waar dat gebeurde. Meer kan ik daar vanwege de gevolgen voor eventuele familieleden niet over zeggen. In aantal overtreft de Tatmadah ons. Maar ze hebben niet de vechtlust van de etnische groeperingen.

Gaat het deze keer lukken om voldoende eenheid te smeden tussen de verschillende etnische groepen?

AT. We zijn er druk mee bezig en voeren zowat dagelijks overleg. Er zijn enkele groepen, die niet mee doen. Met hen overleg voeren heeft geen enkele zin. Maar als de groeperingen die nu in overleg zijn tot een eensgezind militair en politiek standpunt komen, is de overwinning op de Tatmadah al een hele stap dichterbij.

Waaruit bestaat dat gemeenschappelijk politieke standpunt?

AT. Dat moet op de eerste plaats zijn de afschaffing van de grondwet van 2008, die alle macht aan de militairen geeft. We hebben dat gemeen met de Birmese protestbeweging.

Betekent dat ook het opstellen van een nieuwe grondwet die van de huidige Union of Myanmar een federatie maakt?

AT. We zullen daarin langzaam moeten opereren. Veel Birmanen zijn ons, etnische groeperingen, na jarenlange indoctrinatie door het Birmese leger gaan zien als terroristen. De wreedheden die de protestbeweging nu ondergaat, hebben wij al tientallen jaren meegemaakt. Misschien dat ze onze strijd daardoor beter begrijpen. Het gemeenschappelijke doel, de militairen ten val te brengen, kan ons dichter bij elkaar brengen.

Is Aung San Suu Kyi een voorstander van een Federatie?

AT. In Aung San Suu Kyi hebben we weinig vertrouwen. De Tatmadah heeft geen enkel menselijk respect voor de etnische minderheden. Maar Aung San Suu Kyi ook niet. Ze was de afgelopen tien jaar uitsluitend bezig met het welzijn van de Birmanen en had totaal geen oog voor de etnische minderheden.

Aung San Suu Kyi won in november de verkiezingen met een overgrote meerderheid. Tijdens demonstraties wordt overal haar vrijlating geëist. Een groot deel van de bevolking staat achter haar. Wordt het dan niet erg moeilijk om tot politieke samenwerking te komen en van Birma een federatie te maken?

AT. Zoals ik al zei, we zullen hier langzaam en behoedzaam te werk moeten gaan en allereerst het vertrouwen van de Birmese bevolking moeten zien te winnen. We zullen geleidelijk begrip moeten kweken voor onze standpunten en wensen. Maar dat komt later. Eerst moet de Tatmadah verslagen worden en de grondwet worden afgeschaft.

Zou China het toestaan de Tatmadah militair het onderspit te laten delven? Of zou het tussenbeide komen?

AT. Er is een grote economische belangenverstrengeling tussen Peking en de Tatmadah. En er staan nog heel wat Chinese projecten op stapel, waarin de Tatmadah een grote participatie heeft. China zal zeker haar eigen belangen beschermen als die in gevaar komen. Er gaan nu al geruchten dat er Chinese militairen in Birma zijn om pijpleidingen en andere Chinese investeringen te beschermen. Of dat waar is weet ik niet, maar ik acht het mogelijk.

Lees ook: Karenni rebellenleider: ‘Vrede verder weg dan ooit’


Beste lezer

Trefpunt Azië is een reclamevrije site geheel gemaakt door vrijwilligers. Al onze berichten zijn voor iedereen te lezen. Maar het in stand houden van een website als Trefpunt Azië kost geld; er zijn kosten voor software om de site te maken en de huur van serverruimte zodat hij te zien is. Die kosten worden gedragen door leden van de redactie en die kunnen daarbij wel wat hulp gebruiken. Als u wilt helpen met een (kleine) bijdrage klik dan op de rode knop rechtsonderdaan op de pagina en doneer, dat kan al vanaf 3 euro. Wilt u op een andere manier helpen? Mail dan even met de redactie: post@trefpuntazie.com

Dankzij uw bijdrage kan Trefpunt Azië elke dag nieuws en achtergronden uit uw favoriete werelddeel blijven brengen.

 

Antonin Cee
Over Antonin Cee 200 Artikelen
Antonin Cee woont sinds eind jaren tachtig in Chiangmai en voerde themareizen uit. Hij studeerde filosofie aan de Universiteit van Montpellier in Frankrijk en werkte enige tijd als redacteur bij The Nation in Bangkok. Ook schreef hij artikelen voor verschillende Nederlandse, Belgische en Engelstalige magazines. Met zijn achttienjarige dochter vormt hij een eenoudergezin en brengt elk jaar enige tijd door in Zuid-Frankrijk. Hij publiceerde een verhalenbundel getiteld 'Inheems Kruid'. Onlangs bracht hij zijn tweede boek 'Thailand tegen het Licht' uit. Beide boeken zijn zonder verzendkosten te bestellen bij www.amazon.de.

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*