De tuinman van Carabao

met Aed en Hans aan 'n tuintafel
Peer met frontman Aed en links Hans Vermeulen

Het mag een wonder heten dat Hans Vermeulen en ik in het begin niet klinkklaar gek zijn geworden van alle contrasten tussen de westerse (Hollandse) en de oosterse (Thaise) cultuur. Wij hadden niemand die ons iets kon uitleggen en wij wilden ook niet steeds aan de mensen in de studio vragen hoe dit of dat zat. Er zat niets anders op dan af te wachten tot het antwoord zichzelf zou aandienen en dat gebeurde vrijwel altijd.

Wij hadden besloten om in Bangkok te werken in de Centre Stage Studio te Bangkapi-Bangkok, dat eigendom was van Aed, de zanger en voornaamste songwriter van de band Carabao.

Prachtige harmonieën met vocals dicht op elkaar

Ze hadden ons gevraagd om te helpen de Thaise popmuziek te helpen ontwikkelen en in die jaren (’95) was dat ook hard nodig. Het niveau van wat je op de radio hoorde lag ongeveer op gemiddelde “eurovisie-songfestival-hoogte”, enkele uitschieters daargelaten…

Hans werd gevraagd een reeks liedjes van Carabao te ontleden en opnieuw op te bouwen in koorstijl. Een bijzondere opgave, want als je de liedjes van Hans kent uit bijvoorbeeld zijn Rainbow-Trainperiode, dan weet je dat dat zijn specialiteit is. Prachtige harmonieën met vocals dicht op elkaar en in verrassende toonsoorten.

We werden naar Samui gestuurd met twee cassettebandjes met daarop steeds een liedje met ingesproken uitleg door Keo, degene die het beste Engels sprak. Dagenlang hebben we die bandjes afgespeeld in het bungalowtje en geprobeerd de muziek en inhoud ervan tot ons door te laten dringen.

En toen Hans de eerste opzet maakte in zijn computer, zo in die bungalow pal aan het strand van Samui, toen kon je al de basis van goede liedjes horen. Liedjes bijna allemaal door Aed geschreven en van muzikaal hoog niveau, maar met beperkte middelen uitgevoerd en met zeer vreemde arrangementen. En daar lag Hans’ kracht, om die liedjes door zijn eigenste “Vermeulen-wasmachine” heen te halen, zodat er de Thaise sfeer in zou zitten, maar ook de typische “Vermeulen-sound”.

Steeds een paar weken voorbereiden op Samui en dan naar de studio in Bangkok, om de voorbereide liedjes uit te voeren op Hans’ manier. We zaten dichtbij de studio in een ruim appartement. Elke dag liepen we als een soort forensen ‘s-ochtends heen en ‘s-avonds terug langs het landweggetje.

En elke dag werden we hartelijk begroet door de kantoordames en technici van de studio’s. We waren kind aan huis. We werden voorgesteld aan andere Thai die daar in- en uitliepen. De studio werd regelmatig verhuurd aan andere artiesten zoals bijvoorbeeld Tata Young die er haar eerste hit opnam en Beau, een zangeres die toentertijd razend populair was onder de jeugd. Overal waren muziekwinkels

Overal waren muziekwinkels

Ik heb zelden een natie gezien die zo begaan is met het wel en wee van zangers/zangeressen en acteurs/actrices. Ieder kent wel songs en kan ze meezingen en heeft een aantal cassettes of CD’s thuis staan. Ik ben in de jaren 80 in Jamaica geweest en daar zag je hetzelfde: muziek als een belangrijk onderdeel van de samenleving, overal hoorde je muziek, ongeacht waar of wat voor tijdstip.

Datzelfde idee kreeg ik van Thailand, al toen ik op Koh Samui begon rond te crossen op mijn motortje. Overal was men ermee bezig en overal waren muziekwinkels waar je je favoriete cassettes kon kopen. En meestal stonden de diverse Carabao-cassettes op een lange rij bovenaan. Dat was zo in Bangkok, maar ook op Samui, Surat Thani, Hat Yai, Chiang Mai en andere plekken waar wij kwamen.

Die levendige aanwezigheid van muziek waar je ook maar kwam, maakte het voor ons aantrekkelijk en bracht troost op moeilijke momenten, want die waren er zeker ook.

Wij waren zomaar naar Thailand getrokken op de bonnefooi. Af en toe zorgde dat voor wat spanning tussen ons en het thuisfront, want die dachten dat wij de hele dag onder een palmboom lagen te zonnebaden…

met Hans en Tum in Hong-Sahm
Hans Vermeulen met Tum van Carabao

De mensen hier denken en doen zo anders

Vele principes en gewoontes moesten 180 graden gedraaid worden om hier te kunnen overleven. De mensen hier denken en doen zo anders. Dat is moeilijk te begrijpen voor iemand die hier niet korte of langere tijd is geweest.

Hans en ik hadden elkaar als klankbord voor de Thaise taal die we langzamerhand begonnen te ontcijferen. In het begin was het allemaal abacadabra en moesten we vaak lachen om die maffe Thai die weer iets onbegrijpelijks zeiden of deden. Pas later kwamen we erachter dat alles wel een betekenis had en wel degelijk nut.

Na het werk ‘s-avonds of ‘s-nachts liepen we terug van de studio en oefenden we de taal met elkaar zodat we niet helemaal voor joker zouden staan, als we het op de Thai zouden uitproberen. Door maar vaak de lunch in de studio samen met Aed te gebruiken, kwamen we achter vele raadsels in die samenleving. En Aed schreef zijn teksten ook vaak aan dezelfde tafel als waar wij later gingen lunchen.

Dit alles in die mooie tuin rond het studiocomplex met zijn diverse studio’s: de demostudio “hong-nueng”, de grote studio “hong-song” en achterin de tuin “hong-sahm”, een complete studio, klein maar intiem. Deze “hong-sahm” werd ook vaak door Aed gebruikt, als hij wat met Carabao ging opnemen. Dat was voor hem makkelijk, want zijn woonhuis stond pal tussen studio twee en studio drie.

Dit complex was een paar jaar daarvoor ontworpen door Aed zelf (hij is afgestudeerd architect) en gelegen in een niet echt rijke wijk van Bangkapi met veel moslims en een ware moskee en een imam die je steeds hoorde zingen tijdens zonsop- of zonsondergang. Pal tegen de buitenmuur van het complex stonden wat schamele huisjes geplakt. De bewoners waren niet ongelukkig, zeiden ze. Ze waren tevreden met wat ze hadden.

Een minimalist pur sang

Later verhuisden Hans en ik naar twee andere appartementen aan de andere kant van de klong (kanaal) en ook daar allemaal vriendelijke moslims, die beleefd waren en redelijk Engels spraken. Hier dus geen vooroordelen zoals in het Westen, maar gewone integratie en elkaar de ruimte laten met respect over en weer, een ware openbaring.

Helemaal achterin de tuin stond een bamboehutje met een trappetje van drie treden en een kamertje van hooguit drie bij drie meter. De man die daar woonde hadden we af en toe voorbij zien komen. Hij leek ons de tuinman die de bomen en planten snoeide, het gebladerte aanveegde en wat simpele tuinklusjes deed. Hij was tanig, gespierd en geen grammetje vet, doorgaans in sarong en ontbloot bovenlijf. Ik heb hem niet vaak gezien met schoenen, een minimalist pur sang met slechts nog een of twee tanden in zijn mond.

Bang Wud
Bang Wud, de slimme tuinman

Op bepaalde dagen zag je hem in moslimgewaad en klein mutsje op. Dat waren de enige keren dat ik hem met schoenen zag. Eenmaal kwam ik hem tegen buiten het studiocomplex in de moslimwijk erachter, maar ook daar blootsvoets. Zijn naam was Bang Wud; “Bang” is een soort van aanspreektitel voor moslimmannen en zijn roepnaam was “Wud”.

Soms wilden we wat wiet roken om wat meer in de sfeer te komen tijdens de opnamen en daarvoor waren we op deze tuinman aangewezen. Hij is al lang overladen, dus mag dit soort info naar buiten komen. We vroegen dan aan hem om wat voor ons te verzorgen en hij kwam dan later met een zakje terug. Ik begreep toen ook dat het niet op prijs werd gesteld, als je elders wat zou halen, dat moest namelijk via hem. Zo verdiende hij een extraatje, dachten wij nog…

Maar toen kwam de aap uit de mouw en bleek dat hij de eigenaar van de grond was waarop het hele studiocomplex alsook het woonhuis was gebouwd. Hij had met Aed een deal dat hij erop kon blijven wonen, terwijl Aed zijn gebouwen daar neerzette… Hij zag eruit alsof hij zijn laatste stuiver had versnoept, maar ondertussen was hij de rijkste man van de hele buurt daar. Oordeel dus niet te snel, dat was de les die wij hieruit hebben getrokken en ik moet er nog vaak aan denken hier in dit taaienland.

 

 

Peer Evers
Over Peer Evers 6 Artikelen
Peer Evers is van jaargang 1952. Op jeugdige leeftijd ging hij in het buitenland werken. Halverwege de jaren tachtig vestigde hij zich in Bussum. Hij werd eigenaar van een productiebureau dat muziekevenementen organiseerde. Ook deed hij de productie van muziekvideo's en management voor artiesten. Eén van zijn belangrijkste cliënten was Hans Vermeulen, bekend van Sandy Coast, Rainbow Train en The Rest en producerswerk voor de zangeressen Anita Meijer, Margriet Eshuis en Ruth Jacott en talloze achtergrond koortjes. Het tweetal produceerde ook commercials en tv-werk. Sinds Peer met Vermeulen de studio van Carabao, één van Thailands bekendste muziekgroepen, betrad is hij in Thailand gebleven. Dit alles vanwege z'n eeuwige passie voor muziek! Peer is single father, leeft met zijn dochter met veel plezier en liefde in Pai (Noord-Thailand). Hij is een schat aan ervaringen rijker én gezegend met een grote vriendenkring! Het levensmotto van Peer: "It is nice to be nice"!

6 Comments

  1. Beste Tino,

    We mogen toch aannemen dat een maatschappij zoals die er heden ten dage uitziet door haar geschiedenis gevormd is. En dan ga ik op zoek in de Thaise geschiedenis naar mensen zoals Diderot en Rouseau, die de Franse revolutie voorbereiden en het aanzicht van Europa (en USA) voorgoed veranderden. Dat allemaal in een tijd overigens dat Thailand maar weinig van het westen wilde weten en nog stevig in feodaliteit verankerd was.
    Of al die Engelse romantische revolutionairen, Blake, Shelley, enz. En al die jongens van de Verlichting, waaraan we de geatomiseerde westerse ziel aan te “danken” hebben. En natuurlijk Luther en Calvijn, die zonder de tussenkomst van de clerus tot god wilden komen en daarmee hun steentje bijdroegen aan de vorming van de geindividualiseerde westerse ziel, wat zoals menig historicus zegt leidde tot het kapitalisme (en zijn de marxistische reactie) . In feite de westerse passie die blijft oscilleren tussen ratio en intuitie.

    Zonder neerbuigend te willen zijn, ik zie daar hier geen tegenhangers van. Nergens in Oost Azie trouwens. Het is hier simpelweg “anders”. Natuurlijk zijn er hier lieden die westerse “waarden” of gedachten hebben overgenomen. De generaalsdochter, die handjes, een knuffel en mischien wel een verderlichter Franse kus geeft, is er een van. En publique vrijende tieners op Siam Square in BKK ook. Net zoals we in het Westen de orientalisten kennen die wierook branden en hun interieur vol chinoiserieen zetten, heeft het Oosten zijn occidentalisten. Bo Ho en Pol Pot bijvoorbeeld, die naar hartelust ideen aan het importeren sloegen, waar ze trouwens een eigen draai aan gaven.

    Wel vind ik het prachtig dat je de idee van universaliteit wil redden. Die onstond in Europa tegelijkertijd met de individualiseerde ziel, is typische westers (voorlopig nog wel tenminste) en werkt nog altijd door. Het grote voorbeeld is natuurlijk USA, die overal -naar eigen zeggen althans- democratie naar westerse maatschaven willen introduceren.

    Dit land zou zonder koloniale druk misschien niet aan Nation building zijn toegekomen. Maar het groepsinstinct? Ik heb Kukrit Pramoj het horen zeggen: Thais denken tribaal. In mijn optiek is dat niet uitsluitend van bovenaf opgelegd. Je kan het ook zien als sociale intellegentie of een overlevensmechanisme, die in deze veranderende wereld (de kenniseconomie, die kritisch denken vereist) niet meer werkt.

  2. Beste Tino, je noemt namen van uitzonderingen. Natuurlijk ken ik Nattanan en andere studenten die tegen de stroom durven te zwemmen, al ken ik haar helaas niet persoonlijk. Waar het mij om gaat is dat je met de beste wil van de wereld niet kunt ontkennen dat het onderwijssysteem in dit land het indivualistisch denken onderdrukt en het groepsdenken aanmoedigt. En dat groepsdenken staat centraal en dient als voordeur naar de meest extreme vorm van groepsdenken, en dat heet nationalisme. En dat wordt er bij de Thaise jeugd al ingepompt voordat ze hebben leren lopen. Je kunt blijven roepen dat er lichtpuntjes zijn, en daar heb je gelijk in, maar het zijn louter lichtpuntjes, geen lampen.
    Over Carabao weet ik verder weinig, behalve dat ie miljonair is geworden door een energiedrankje op de markt te zetten.

  3. Beste Cor,
    Nee. Wil je een kort of een lang antwoord? Je zegt ‘totaal verschillend ingerichte maatschappijen’. Ja zeker, als je alleen de veschillen noemt (wat meestal gebeurt) en niet de overeenkomsten, dan zijn ze ‘totaal’ verschillend. (Laat dat woordje ‘totaal’ even tot je doordringen). Een boeddhistische tempel en een kathedraal hebben meer overeenkomsten dan verschillen, als je kijkt naar het wezen, de essentie en niet alleen naar de oppervlakte en het zichtbare. Jij en ik hebben meer overeenkomsten dan verschillen, hoewel die laatste ook aanmerkelijk zijn. Iemand die we beiden kennen stuurde mij eens een lijst van 35 verschillen tussen de Thaise en Nederlandse ‘cultuur’. Een er van was: ‘Thais eten met hun handen en dat vinden wij raar.’ Let op dat ‘wij’ en dat ‘raar’. Mijn ervaring is dat wat buitenlanders vaak Thaise cultuur noemen het opgefokte, zogenaamd unieke, en van bovenaf door de staat opgelegde gesanctioneerde ‘Thainess’ gevoel betreft. Veel buitenlanders nemen dat over.
    Dat het onderwijs in Thailand zo slecht is heeft niets met de cultuur te maken (jij kent Nattanan Warintarawej ook, is zij geen Thai?) maar is een door de almachtige Thaise Staat opgelegde verplichting om gewillige burgers te kweken. Neem je die verplichting weg, zoals in 1973, en kijk dan eens wat er dan gebeurt. Dan zal ondanks de Thaise cultuur het individualisme zegevieren. Ik weet zeker dat er ook nu tientallen studenten op zouden willen staan om een tegendraadse mening te geven maar het niet durven, bang voor nare consequenties.
    Dit verhaal ging over Carabao. Een individualistische band, nooit op de Thaise TV of radio te horen, in de negentiger jaren vaak gecensureerd, een vijand van de staat, opstandig en onafhankelijk, opkomend voor onderdrukte groepen. Zo ken ik veel van dit soort Thais en Thaise (muzikale) groepen. Zij zijn vermoord, opgesloten, verbannen of de mond gesnoerd omdat ze volgens de Staat niet voldeden aan ‘Thainess’. Zelfs de BP noemt ze af en toe. Is Carabao’s band dan niet Thais? Horen zij niet dan bij die ‘totaal verschillende’ cultuur? En zijn er in Nederland dan geen slaafs denkende, collectivistische figuren? Er zijn verschillen, natuurlijk, tussen twee grootheden zijn altijd verschillen maar die zijn minder groot dan vaak verondersteld.
    Het is niet ‘180’ graden maar misschien ‘30’ graden of zo. Ben je nu tevreden? Sorry voor het lange antwoord. En ten slotte een mooi citaat waar ik het mee eens ben:
    ‘Civilization is one of those great Stonehenge figures looming over our mental landscape. Like its adjacent figure, culture, it is one of the major concepts invented and constructed in the eighteenth century and subsequently elaborated in the course of the development of the social sciences. In the new millennium, it has become a fetish. In the new time-space we have entered, it should not only be “deconstructed” but taken down. What should be left is the civilizing process. Civility cuts across civilizations. It is an ongoing process that focuses on the individual and the groups in which he or she exists. The civilizing of the one is essential for the civilizing of the other, in a reiterative process. The idea of civility can avoid the “essence,” the us against them, embodied in the idol of civilization.’
    B. Malitz (2004)

  4. Beste Tino, leg eens uit. Nee, weet je wat, leg eens uit waarom het Thaise onderwijssysteem zo abominabel beroerd is, terwijl er volgens jou nauwelijks verschillen bestaan tussen culturen, je beroemde stokpaardje. “we verschillen niet zoveel van elkaar”. Het ligt ongetwijfeld aan mij, maar groepsgedrag ( Thais) en individualistisch denken (Zweden, Noren, Nederlanders Ieren en dergelijcke), verschillen nogal van elkaar en leiden tot totaal verschillend ingerichte maatschappijen. Of niet?

  5. ‘De mensen hier denken en doen zo anders’, en ‘vele principes en gewoontes moeten 180 graden graden gedraaid worden om hier te overleven’, schrijf je.
    Laat ik nu van mening zijn dat het spectrum van principes, gewoonten en meningen in Thailand van eenzelfde breedte is als in Nederland en elkaar bovendien voor een groot deel dekt, en dat nu juist Carabao daar het beste voorbeeld van is. Zie zijn lied Mae Saai:

    https://www.youtube.com/watch?v=grcDn_2Fzsw

Reacties zijn gesloten bij dit onderwerp.