Cambodja: Economie naar de haaien, wel luxe woontorens in aanbouw


Cambodja: Economie naar de haaien, wel luxe woontorens in aanbouw
Skyline Phnom Penh. Foto: Bert Vos

Het is corona-tijd. Cambodja zucht onder massawerkloosheid, faillissementen, sluitingen in alle sectoren, honger en armoede, huisuitzettingen en een economie die naar de haaien is. Maar ondertussen verrijzen er aan de skyline van Phnom Penh grote woontorens. Met appartementen die voor de meeste Cambodjanen onbereikbaar zijn. Ze staan grotendeels leeg.

De bouwwoede gaat door tijdens de coronapandemie, maar de leegstand neemt toe. Een gemiddeld salaris van 270 dollar per maand is te weinig voor de gemiddelde Cambodjaan om er iets te huren of te kopen. De flats zijn vaak in buitenlandse handen, met als doelgroep expats, personeel van grote bedrijven, ambassademensen en bemiddelde buitenlanders. Maar die zijn massaal teruggekeerd naar hun land van herkomst, gevlucht voor corona.

De bouwsector is, naast de textielindustrie, een belangrijke werkgever waar veel Cambodjaanse gezinnen van afhankelijk zijn. Met 200.000 tot 250.000 werknemers. Voor de onderontwikkelde economie zijn buitenlandse investeringen van levensbelang. Zoals in veel derdewereldlanden zijn het Chinese bedrijven die volop investeren. Ook in Cambodja worden met buitenlands geld wegen, bruggen, casino’s en woontorens gebouwd. Daarbij gaat het om 3,5 miljard dollar, waarvan bijna de helft afkomstig is uit China.

Crisis en economie

Investeren en speculeren in vastgoed in Cambodja is lucratief. Zeven jaar geleden werd er tot 300 % winst geboekt op nieuwe koopappartementen in het luxe-segment, vijf jaar geleden was dat 200 % en wie nu een flat bouwt kan, ondanks de crisis die de economie in alle hoeken en gaten van de samenleving raakt, nog steeds 30 tot 40 % winst maken. Het aantal woontorens groeit sneller dan de vraag. Als die er al is. Telde Phnom Penh in 2016 nog minder dan 5.000 luxe koopappartementen, eind vorig jaar waren het er meer dan 18.000. De gebouwen zijn voor het merendeel het eigendom van zakenmensen uit Taiwan, Singapore en China.

Redactie, Nauwere banden EU en ASEAN
Nieuwbouw langs boulevard Phnom Penh.

Boeung-Kak meer

Cambodja staat bekend om zijn corruptie en de onverschilligheid van de overheid naar haar eigen bevolking. Het land is een paradijs voor zakenlieden en criminelen die hun geld willen witwassen. Onder meer in bouwsels langs de Mekong-rivier in de hoofdstad, die zucht onder het covid-19-virus. Zo zetten de Europese Unie deze maand het koninkrijk op een zwarte lijst met twaalf landen waar een hoog risico geldt voor het witwassen van geld. Zo moest tien jaar geleden het 90 hectare grote Boeung-Kak-meer wijken voor een nieuwbouwproject. Duizenden omwonenden, waarvan velen van het meer afhankelijk waren, raakten hun woning kwijt. Protesten werden met harde hand neergeslagen en activisten in de cel gegooid. Momenteel verrijst er nu een woontoren van meer dan twintig verdiepingen. De arbeiders die het gevaarlijk werk doen verdienen 15 dollar per dag.

Witwasrisico

De intergouvernementele witwaswaakhond Financial Action Task Force (FATF) noemde Cambodja vorig jaar een economie die niet in staat is om illegale geldstromen in kaart te brengen en tegen te gaan. Volgens de ‘Anti-Money Laundering Index van 2019’ heeft Cambodja het 16e grootste witwasrisico ter wereld van de 125 landen die in de index staan. Dus in de top-20. De FATF zegt dat er op grote schaal geld wordt witgewassen en stelt Cambodja onder toezicht. Dit kan voor Cambodjanen problemen opleveren bij de toegang tot het internationale financiële systeem.

In antwoord op de beschuldigingen heeft Ministerie van Binnenlandse Zaken maatregelen genomen om te voorkomen dat criminelen illegaal geld in het land inbrengen. Vorig jaar werden er nog negen buitenlandse verdachten gearresteerd voor het illegaal binnenbrengen van $7 miljoen in contanten. Ze beweerden het geld te hebben gewonnen tijdens het gokken in Macau en investeerden in lokaal onroerend goed, volgens de immigratie-autoriteiten.

Criminele activiteitenMyanmar, casino's, Erik Kuijpers

Het vermoeden bestaat dat het smokkelen van contant geld deel uitmaakt van een georganiseerde operatie in plaats van individuele acties. Hardhandig optreden tegen het witwassen van geld in Macau in 2014 heeft geleid tot een verschuiving van criminele activiteiten naar Zuidoost-Azië, met name naar de Mekong-regio waar een gebrek is aan regulerend toezicht en handhavingscapaciteit. De uitgebreide casinocomplexen in de Cambodjaanse grensgebieden en in Phnom Penh zijn geïdentificeerd als locaties voor het smokkelen van grote hoeveelheden contant geld en het witwassen van georganiseerde misdaadinkomsten.

Corruptie en procedures

De legitimiteit van veel bouwprojecten is dan ook dubieus. Corruptie tiert sinds jaar en dag welig in Cambodja wat zijn neerslag heeft op de economie. Dit wordt versterkt door een gecompliceerd proces van bouwvergunningen en procedures. Geld onder de tafel is daarbij belangrijker dan de legaliteit van een project. Veiligheid is een ondergeschoven kindje. Dit was mede de oorzaak dat vorig jaar in havenstad Sihanoukville een flat in aanbouw instortte. Daarbij kwamen 28 mensen om het leven. De bouw vond plaats, zo bleek later, zonder dat er een vergunning was afgegeven. Er is sinds die ramp niet veel verbeterd gezien de vele illegale bouwprojecten die in het hele land verrijzen. En waar uiteindelijk de gewone Cambodjaan de tol voor betaalt.

Bron:
Financieel Dagblad/Ate Hoekstra
Online krant VOD English News

Eerder op Trefpunt: Coronavirus legt economie Cambodja lam


Bert Vos
Over Bert Vos 192 Artikelen
Bert Vos is journalist, tekst-producent en Azië-liefhebber. Hij woont in Amersfoort.

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*