Filipijnse volksverhaaltjes (50). Het verhaal van Dumalawi

Filipijnse Volksverhaaltjes, Betelparels

 

Dumalawi en hoe zijn pa hem wil vermoorden

Het echtpaar Aponitolau en Aponibolinayen hebben een zoon: Dumalawi. Als de knaap opgroeit is op een dag zijn vader, Aponitolau, zo kwaad op hem dat hij zijn zoon wil doden. Die morgen zegt hij ‘Zoon, maak je mes scherp, we gaan bamboe hakken in het bos.’

Filipijnse Volksverhaaltjes, Betelparels

Dat doen ze en ze snijden lange speren van het hout. Ze scherpen de punten aan met hun messen zodat ze vlijmscherp zijn. Dan vraagt de vader of zijn zoon een speer op hem wil richten. ‘We gaan eens zien wie hier dapper is.’

‘Nee’, zegt zijn zoon, ‘Als je mij wilt doden dan gooi jij maar eerst.’ Een voor een gooit de vader speren naar zijn zoon maar hij kan hem niet raken. Zijn zoon weigert daarna op zijn vader te gooien.

Plan B…….

Dumalawi is ongerust; hij weet nu dat zijn vader hem dood wil. Hij kan van verdriet nauwelijks eten. En pa geeft niet op. ‘Wij hebben een hut in het veld. Laten we die gaan repareren voor de regens gaan vallen.’ Eenmaal bij het huis graaft vader een pot basi op die hij daar heeft verstopt. Ze drinken beiden van de wijn die goed smaakt en Dumalawi valt in diepe slaap door de alcohol. Vader ziet zijn kans schoon; met zijn magische krachten laat hij een zware storm opsteken die zijn zoon mijlenver wegbrengt. Vader gaat alleen naar huis terug.

Dumalawi wordt wakker en is in een immens groot veld; nergens mensen of een huis te bespeuren. Hij is alleen. Maar ook hij heeft magische krachten en laat de arecapalm gouden betelparels dragen die mensen zullen worden. Hij plant de betelparels en inderdaad, de volgende morgen ligt hij midden in een dorp en hoort hij mensen en kippen om hem heen. Hij gaat iedereen begroeten; de mensen hebben huizen en zitten in het veld zich te warmen aan een vuur.

Dapilisan

Zo ontmoet hij de mooie Dapilisan en zij raakt niet uit zijn gedachten. Tenslotte vraagt hij haar ouders toestemming voor het huwelijk en die geven ze want ze weten inmiddels hoe Dumalawi zo alleen geworden is. Na het huwelijk willen ze een ceremonie plannen voor de goden en Dapilisan verzamelt alle gouden betelparels van toen. ‘Jullie gouden betelparels, wrijf je in met olie en nodig alle mensen ter wereld uit met ons de ceremonie te vieren.’

De reis van zijn ouders

Moeder Aponibolinayen krijgt ineens trek in het kauwen van betelnoot en vindt een gouden betelparel in haar mand. Die parel vertelt haar van het huwelijk van haar zoon die ze erg mist. Ze gaat pakken voor de reis maar haar man, Aponitolau, volgt slechts met enorme tegenzin……

Filipijnse Volksverhaaltjes, Betelparels

Ze moeten een grote rivier oversteken en Dumalawi stuurt voor zijn gasten een legertje grote alligators om de mensen naar de overkant te dragen. En dat lukt, behalve bij Aponitolau wiens alligator steeds onderduikt waardoor hij een nat pak haalt.

Aponitolau schreeuwt als een bezetene tot uiteindelijk een grote alligator hem wel helpt.

De ceremonie en de bruidsschat

Dumalawi heeft basi voor de gasten en Dapilisan heeft voedsel voor ze. Iedereen eet en drinkt en dan is de moeder van de bruidegom aan het woord. Aponibolinayen spreekt de mensen toe en zegt dat ze blij is Dapilisan als schoondochter te hebben. ‘Laten we nu de bruidsschat betalen zoals bij ons gebruikelijk is. Wij gaan hun spirithouse negen keer vullen met waardevolle gaven.’

De goden doen hun best en vullen negen keer het spirithouse met gaven van grote waarde. Aponobolinayen zegt dan ‘Ik denk dat we de prijs voor jullie dochter nu wel betaald hebben…’ ‘Nee’, zegt Dalonagan, de moeder van Dapilisan, die heel goed weet hoe Dumalawi door zijn vader wordt gehaat.

Filipijnse Volksverhaaltjes, Betelparels

De huisspin

De huisspin krijgt de opdracht een draad te weven door het dorp en de ouders van Dumalawi moeten weer de geesten laten komen om er gouden betelparels aan te hangen. Dan eindelijk is de bruidsschat betaald.

Als tenslotte iedereen naar huis gaat weigeren Dumalawi en zijn vrouw mee te gaan. Zij blijven in hun eigen dorp wonen.

Toelichtingen

Basi; drank gestookt van suikerriet. Betelnoot, arekanoot, de vrucht van de betelpalm, areca catechu; honderden miljoenen betelkauwers ‘genieten’ sinds de oudheid van de verslavende werking.

Foto’s en prenten

Arekanoten; wikimedia, curid, 17426939.

Jangchang, Korea, 18e eeuws, speer; wikimedia, curid, 4420755.

Chinese alligator, alligator sinensis; wikimedia, curid, 17568635.

Bruine weduwe, Latrodectus geometricus, veel voorkomend op de eilanden; wikimedia, curid, 7723154.

Erik Kuijpers
Over Erik Kuijpers 692 Artikelen
Erik Kuijpers (1946) werkte 36 jaar als aangiftemedewerker inkomsten- en vennootschapsbelasting. In 2002 emigreerde hij naar Nongkhai in Thailand waar ook zijn partner en pleegzoon wonen. Erik pendelt nu afhankelijk van de seizoenen tussen Thailand en Nederland

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*