Back in the USA (8)

5 oktober 2015

 

Hut Fremont-indianen

Alles van waarde is weerloos
Lucebert

 

Overal in Utah zie je op rotswanden petrogliefen: symbolen en figuren die in de rotswand zijn gekerfd door de indianen. De betekenis van deze rotstekeningen is niet altijd duidelijk, al zijn er altijd lieden die precies weten wat ermee wordt bedoeld: verhalen uit de Bijbel en het Boek van Mormon, wezens en voertuigen uit de ruimte.

Plausibeler zijn de verklaringen dat de indianen de dieren waarop zij jaagden, vastlegden om ze in hun macht te krijgen. Mythologische figuren en goden werden bereikbaar, kwamen dichter bij te staan, zoals de afbeelding van een heilige of een relikwie in de christelijke cultuur de gelovige het gevoel geeft dichter bij God te staan. Of, hoe triviaal ook, zij wilden gewoon een mooie afbeelding maken. Het blijft gissen wat de oorspronkelijke bedoeling is geweest.

Eeuwen hebben de petrogliefen regen, vorst en wind doorstaan. Zolang de moderne mens er met zijn vette vingers vanaf blijft zullen zij intact blijven. Maar nee er is altijd wel een oetlul, die zo nodig op een rotswand in het Dinosaur National Park, zijn intitalen naast een petroglief moest kerven. Om woedend van te worden, net zo woedend als we werden, toen in 1986 een gek in het Stedelijk Museum te Amsterdam met een stanleymes het schilderij Who’s Afraid of Red, Yellow and Blue III van Barnett Newman bewerkte.

We bezoeken het Fremont Indian Museum, dat op een steenworp afstand van Highway 70 ligt. Van 400 tot 1300 leefden in dit gebied de Fremont-indianen, zo genoemd naar de ontdekker van de overblijfselen van hun cultuur: John C. Fremont. De Fremont-indianen waren agrariërs, wat duidt op een hoge ontwikkeling. Zij bouwden ingenieuze woningen, die gedeeltelijk in de bodem waren uitgehakt en overdekt met takken en klei, ze bakten potten en maakten sieraden. Waar de Fremont-indianen na 1300 gebleven zijn weet niemand, mogelijk opgenomen in andere stammen waaronder de Paiute.

PetrogliefWe lopen door de vallei. In de rotswand naast het pad zien we spinvrouw, jagers en herten. Na de Fremont-indianen kwamen andere tekenaars. We zien golven en een figuur met een mand op zijn hoofd, honderd jaar geleden getekend door de Paiute-indianen. Hier wordt het verhaal verteld, dat zij van over de oceaan kwamen, gedragen in een mand op het hoofd van een reus.

Highway 70Van de woningen vinden we niets terug, niet een is er overgebleven, de heuvel waarop zij stonden is afgegraven om de Highway 70 aan te leggen. In het museum zien we de maquette met de heuvel en een twintigtal woningen erop in poppenhuis formaat.

Woedend worden we ervan, net zo woedend als toen de Koninginnekerk in Rotterdam onnodig werd gesloopt om plaats te maken voor woonzorgcentrum Hoppesteyn waarvan de bovenste etages groen zijn geverfd, o toppunt van cynisme, als herinnering aan de kopergroene daken op de torens van de kerk.

In 2013 werd de Koninginnekerk gekozen tot mooiste gesloopte kerk van Nederland.

Wij roepen bij deze het dorp van de Fremont-indianen uit tot het mooiste gesloopte dorp van Utah.

Chris Ebbe
Over Chris Ebbe 202 Artikelen
Chris Ebbe, vader van twee dochters, grootvader van drie kleinkinderen. Chris is begonnen als onderwijzer, werd daarna leraar biologie en decaan aan een middelbare school in Spijkenisse. Heeft evenals zijn vrouw, kunsthistorica, een brede belangstelling voor alles wat te maken heeft met stad en platteland, mens en natuur, kunst en architectuur. Werkt, gewapend met familieverhalen en na genealogisch onderzoek, aan een roman.