Azië. De smeltende derde pool is een klimaatcrisis op zich…

Azië, klimaatcrisis, Erik Kuijpers

‘De derde pool’. Daarmee wordt bedoeld ‘Het dak van de wereld’, de bergrug Hindu Kush – Karakoram – Himalaya. De oorsprong van de zeven grote rivieren in Azië. En welke zijn dat?

De Indus ontspringt op het Tibetaans plateau en loopt door China, India en Pakistan naar de Arabische Zee. Dan de Ganges, die loopt door India en Bangladesh. De Brahmaputra ontspringt ook in Tibet, loopt door Noordoost India en stroomt in Bangladesh in de Ganges. Beide rivieren vormen de Gangesdelta die bijna heel Bangladesh omvat en tenslotte stroomt het water in de Golf van Bengalen.

Salween rivier

De Salween loopt van Tibet via Yunnan (China) door Myanmar en Thailand naar de Andamaanse Zee. De Mekong komt ook uit Tibet en stroomt door China, Laos, Thailand en Cambodja tot hij uitmondt in de Zuid-Chinese Zee via de Mekong delta in het zuiden van Vietnam. Voor informatie over de Mekong is er deze website.

Twee andere grote rivieren die ook ontspringen op het dak van de wereld lopen uitsluitend door China: de Gele Rivier die uitstroomt in de Bohaizee ten oosten van Beijing, en de Yangtze (Jangtsekiang) die eindigt in de Oost-Chinese Zee ten noorden van Taiwan.

Deze zeven grote rivieren met een gezamenlijke lengte van 28.000 km -zonder de zijrivieren- worden allemaal gevoed door de bergrug met sneeuw en ijs: het dak van de wereld.

Dat dak is aan het smelten…… Een ernstige klimaatcrisis dreigt.

ICIMOD; de klimaatcrisis op het dak van de wereld

ICIMOD is een intergouvernementeel centrum voor kennis over de bergrug: International Centre for Integrated Mountain Development. De organisatie waarschuwt voor de gevolgen van de opwarming van de aarde voor de regio.

‘In het jaar 2100 verdwijnen meer en meer gletsjers van de Hindu Kush – Karakoram – Himalaya bergrug en daarmee verdwijnt de watervoorraad die de zeven grote rivieren voedt. Dat gaat ten koste van de voeding van miljoenen mensen en de aanwas van de delta’s. Tel daarbij op extreme hittegolven, onregelmatige moessons en vervuiling en dan krijg je rivieren én honderden miljoenen mensen in de problemen.’

De organisatie verwacht dat water duurder wordt dan olie en dat naties er voor zullen gaan vechten: oorlogen om water. De verlaging van de ‘Parijs 2015’ doelstelling van 2 naar 1,5 graad als ‘streefgetal’ brengt het einde van alle gletsjers tegen het einde van deze eeuw met rasse schreden naderbij.

Azië, klimaatcrisis, Erik Kuijpers
Het dak van de wereld

Verwoestend voor de gezondheid

Deze klimaatcrisis treft de watervoorraad waarvan tenminste 2 miljard mensen afhankelijk zijn voor hun middelen van bestaan: drinkwater, landbouw, stroom door waterkracht en industrie. ‘Dit is de klimaatcrisis waar niemand aan denkt’ aldus ICIMOD.

Hier en daar in de regio waren de gevolgen al voelbaar. In 2019 waren in Chennai, India, alle reservoirs leeg en moest de overheid bijspringen met tankwagens water of moest de burger water kopen op de zwarte markt. Noord-Korea, weliswaar buiten de regio, ervaart zijn ernstigste droogte sinds 40 jaar, doch Thailand zit nu met te lage waterstanden in de reservoirs, zodat de regering adviseert rijstbouw en douchen te beperken… ‘Azië huist meer dan de helft van de wereldbevolking maar de hoeveelheid beschikbaar zoetwater per persoon is lager dan waar ook ter wereld…’, aldus de VN.

Aan de andere kant ontstaan door het smelten hooggelegen reservoirs, gletsjermeren, die in Bangladesh en Pakistan hebben geleid tot doorbraak en ernstige overstromingen. De VN-rapporteur voor mensenrechten en armoede: ‘De klimaatcrisis beperkt meer en meer toegang tot schoon water en dat heeft een vernietigende invloed op gezondheid, voeding en hygiëne. En als altijd zijn het de armsten die het gelag betalen.’

Veranderingen in gletsjers

Smeltende gletsjers leiden tot voedsel- en wateroorlogen

De grote rivieren voeden de broodmanden en de rijstschuren maar zijn voor een groot deel afhankelijk van smeltwater van gletsjers voor irrigatie. Daarnaast vraagt de industrie veel water en het is die industrie die helaas niet met verstand daarmee omgaat. Nog teveel afvalwater gaat ongezuiverd de rivier weer in.

‘Water neemt straks de plaats in van aardolie’ is een veel gehoorde opmerking. Oorlog dreigt nu al rond de Indus waar twee aartsvijanden, India en Pakistan, beide afhankelijk zijn van de verdeling van het Induswater en India meermalen heeft gedreigd het Induswater als wapen in te zetten ondanks een waterverdrag tussen beide landen.

In 2017 hebben China en India een ernstig politiek probleem gehad over het water van de Brahmaputra. In Thailand ontstaan spanningen tussen bevolking en industrie, met name in de Special Economic Zones waar waterslurpende industrie voorrang krijgt op landbouw.

Tonlé Sap meer in Cambodja

De Mekong is ook zo’n probleem. De bestaande 100 dammen in de vijf landen aan de Mekong zorgen voor een te lage waterstand in de droge periode (zie deze link) en het heeft mede tot gevolg dat de delta in het zuiden van Vietnam geen sediment meer aangevoerd krijgt waardoor de delta verzilt en de bevolking geen rijst meer kan verbouwen. Delen van die delta verdwijnen straks in zee.

Het grootste meer van Cambodja, Tonlé Sap, in de droge tijd groot 2.500 km2, is afhankelijk van een hoge waterstand in de Mekong om zijn grootste omvang, 24.000 km2, te bereiken waardoor het jaarlijks 500.000 ton vis levert voor 70 procent van de proteïnebehoefte van de bevolking. Die bron vervalt straks.

Adviezen te over…..

Maar wie doet wat aan deze klimaatcrisis die de helft van de bevolking van Azië bedreigt, een kwart van de wereldbevolking? India en Pakistan hebben het veel te druk met hun ruzie over Jammu en Kashmir, en China toont zich een slechte buur over het Mekong water.

Plannen én gezamenlijke acties zijn hard nodig om ieders recht op water te garanderen. Zoetwater is niet vanzelfsprekend meer. Zonder actie komt er straks géén of slechts zout water uit de kraan……

Bron:

Mizzima, News from Myanmar.

Meer lezen?

Afnemende gletsjers sinds 1850, wikipedia.

Bhutan Observer. Bhutan en NO India; fighting glacial lake floods. Artikel over de gevaren van meren ontstaan door smeltende gletsjers.

Zout kraanwater in Thailand.

Foto’s en prenten

Himalaya met de Mount Everest; wikimedia, 18262217.

Stroomgebied van de Salween; wikimedia, 66923940.

ICIMOD-logo; International Centre for Integrated Mountain Development.

Hindu-Kush, Karakoram en Himalaya bergrug; wikimedia, 18138373.

Veranderingen in gletsjers sinds 1970; wikimedia, 694314.

Tonlé Sap meer in Cambodja. Normale omvang en stroomgebied in de regentijd; wikimedia, 2351587.

Erik Kuijpers
Over Erik Kuijpers 845 Artikelen
Erik Kuijpers (1946) werkte 36 jaar als aangiftemedewerker inkomsten- en vennootschapsbelasting. In 2002 emigreerde hij naar Nongkhai in Thailand waar ook zijn partner en pleegzoon wonen. Erik pendelt nu afhankelijk van de seizoenen tussen Thailand en Nederland

Geef als eerste een reactie

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*