Rotterdam in Beeld (12)

Gijsbert Karel Graaf van Hogendorp (1762 – 1834)

Na de Franse overheersing vormde Gijsbert Karel van Hogendorp samen met Frans Adam van der Duyn van Maasdam en Leopold van Limburg Stirum het Driemanschap van 1813. Zij drongen er bij Willem Frederik van Oranje-Nassau op aan uit Engeland terug te keren. Op 30 november 1813 bracht het Engelse fregat The Warrior hem naar het strand van Scheveningen, een enthousiaste mensenmassa haalde hem glorieus in.

Onze nieuwe vorst, Willem I, handhaafde de door de Fransen ingevoerde hervormingen, zoals het metrieke stelsel. Hij investeerde in de aanleg van nieuwe kanalen en wegen, stichtte de Nederlandsche Handel-Maatschappij en steunde de bouw van Europa’s grootste stoommachinefabriek. Willems vermogen groeide van 10 miljoen gulden uit tot 200 miljoen. Aan het wel en wee van de verpauperde arbeidsklasse had de koopman-koning geen boodschap.

Chris Ebbe, Rotterdam in beeld, Hogendorp

Standbeeld Gijsbert Karel van Hogendorp. In 1867 geplaatst achter het Schielandhuis, later verplaatst naar de trappen van het Beursgebouw. Maker Joseph G. Geefs.

Van Hogendorp was een conservatief politicus, wilde aanvankelijk de geprivilegieerde posities van de regenten herstellen, maar zijn liberale denkbeelden kregen de overhand. Als voorstander van de vrije handel kwam hij in botsing met Willem I, die de voor hem lucratieve beschermde handel wilde handhaven.

Tijdens zijn bezoek aan de Verenigde Staten van Amerika in 1783 zag Van Hogendorp een staatsvorm, die hij goed voor Nederland achtte: een president in het centrum van de macht, gecontroleerd door het congres. Tijdens de Franse overheersing werkte hij aan een nieuwe grondwet en daarmee aan het tot stand komen van de constitutionele monarchie.

Willem I, absoluut monarch, verlicht despoot, nam hem het inperken van zijn privileges niet in dank af. Trump avant la lettre: dwarsboomde Van Hogendorp waar hij kon, ontnam hem zijn titel als Minister van Staat, verzocht de gouverneur van Holland, Van der Duyn van Maasdam, om Van Hogendorp niet te benoemen als lid van de Tweede Kamer. Van der Duyn ging er niet op in. De constitutionele monarchie werd een feit.

 

Chris Ebbe, Rotterdam in beeld, Hogendorp

De gezondheid van Van Hogendorp verslechterde met het klimmen der jaren. Geplaagd door jicht stelde hij zich in 1825 niet meer verkiesbaar voor de Tweede Kamer. Op 5 augustus 1834 overleed hij in Den Haag.

Als je er geen erg in hebt, loop je hem zo voorbij, Gijsbert Karel VanHogendorp in brons gegoten. Hoog troont hij op de trappen van het beursgebouw aan de Coolsingel, wellicht zich verlustigend aan Nakie van Blakie aan de overkant. Niet zo vreemd om dat te denken van een man, die tien kinderen op de wereld zette.

 

Fotos Chris Ebbe

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Deze pagina delen

  • Delen op Facebook
  • Delen op Twitter
  • Delen op LinkedIn
  • Delen op Google+
 

Lees ookgerelateerde berichten

Reageer

E-mail (wordt niet gepubliceerd)